دولتشاه
لغت نامه دهخدا
دولتشاه. [ دَ ل َ ] ( اِخ )نام ایل کرد پیشکوه که طایفه ای از حسنوند است. ( از جغرافیای سیاسی کیهان ص 63 ). و رجوع به حسنوند شود.
دولتشاه. [ دَ ل َ ] ( اِخ ) ابن علاءالدوله سمرقندی معروف به دولتشاه سمرقندی. او راست: تذکرة الشعراء فارسی که به سال 892 هَ.ق. از آن فارغ شده است. ( یادداشت مؤلف ). از امیرزادگان و رجال قرن نهم هجری بود. پدرش از ندیمان شاهرخ میرزا و خود از مقربان ابوالغازی حسین میرزا و امیرعلیشیر نوایی بود. کتاب معروف وی تذکرةالشّعرا است که در آن شرح حال 105 تن ازشاعران فارسی زبان آمده است. ( فرهنگ فارسی معین ).
دولتشاه. [ دَ ل َ ] ( اِخ ) محمدعلی میرزا متخلص به دولت ( متولد 1203 و متوفای 1237 هَ.ق. ) پسر اول فتحعلیشاه بود. وی حکمران کرمانشاه و سرحد دار عراقین بود و در 1236 هَ.ق. مأمور حمله به خاک عراق شد و در 1237 هَ.ق. بین سرحد و کرمانشاه مرد. وی پدر محمدحسین میرزا حشمت الدوله و طهماسب میرزا مؤیدالدوله و امامقلی میرزا اعتمادالدوله است. ( از فرهنگ فارسی معین ). شاهزاده بلند همت بزرگترین پسر فتحعلیشاه قاجار بود به سال 1203 هَ.ق. در قصبه نوا به دنیا آمد و به سال 1237 هَ.ق. در بازگشت از بغداد درگذشت. او گاهی که از امور مملکت داری فراغت می یافت به سرودن اشعار می پرداخت، از آن جمله است:
از مرگ کسی تا نشوی خرم و غمگین
کاین ره همه را پیش بود پیش و پس ما.
عمر به پایان رسید یار نشد یار ما
آه ز عمر کم و حسرت بسیار ما
نیست ملامت به ما با همه ناقابلی
شد چو ز راه کرم خواجه خریدار ما
نامه و رو از گناه هر دو سیه گشت آه
گر نکند شستشو دیده خونبار ما.( از مجمعالفصحاء ج 1 ص 26 ).و رجوع به فرهنگ سخنوران و مآخذ مندرج در آن شود.، دولت شاه. [ دَ ل َ ] ( اِخ ) دهی است از دهستان پیرتاج شهرستان بیجار. واقع در 24هزارگزی شمال خاوری بیجار. راه آن مالرو است. و در تابستان از سیدان اتومبیل می توان برد. ( از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 5 ).
فرهنگ فارسی
محمد علی میرزا متخلص به دولت ( و.۱۲٠۳ - ف.۱۲۳۷ ه. ق. ) پسر اول فتحعلی شاه.وی حکمران کرمانشاه و سرحد دارعراقین بود و در ۱۲۳۶ مامور حمله بخاک عراق شد و در ۱۲۳۷ بین سرحد و کرمانشاه مرد. وی پدر محمد حسین میرزا حشمه الدوله و طهماسب میرزا موید الدوله و امامقلی میرزا عماد الدوله است وی شعر نیز می سرود.
جمله سازی با دولتشاه
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب
💡 محمدعلی میرزا دولتشاه در ۱۲۱۷ به همراه فتحعلی شاه در سرکوب نادر میرزا، پسر شاهرخ شاه، و تصرف خراسان شرکت داشت. به سبب اقتدار دولتشاه بود که در ۱۲۲۱ حاکمیت ایالات مجاور کشور عثمانی، یعنی خوزستان و لرستان و کرمانشاه، به وی سپرده شد. ناآرامی در مرزهای این مناطق، میان ایران و عثمانی اختلافاتی ایجادمیکرد.
💡 فرشید یوسفی در کتاب «باغ هزار گل» حشمتالله دولتشاهی را «دارای قریحۀ شعری» معرفی کرده و به اشعاری اشاره کرده که او در لابهلای آثارش در قالبهای غزل، قصیده و مثنوی در بحرهای مختلف مندرج ساختهاست. او تأکید میکند که دولتشاهی «مدعی شاعری» نبودهاست. یوسفی به یکی از اشعار او اشاره کردهاست.
💡 دولتشاه در کرمانشاه کاخی زیبا بنا نهاد و در آنجا کتابخانهای عظیم شامل کتب نفیس و مجموعهای از نسخ نادر و نایاب جمعآوری نمود. بخشی از نسخ کتابخانه او در کتابخانه مجلس شورای ملی نگهداری میشود.
💡 دولتشاه سمرقندی (۸۴۲-۹۰۰ ه.ق) تذکرهنویس و شاعر قرن نهم هجری است.
💡 در این منطقه جو، گندم، نخود، عدس، را به صورت دیم کشت میکنند و گندم، عدس، برنج، گوجه فرنگی، خیار، بادمجان، بامیه، شاهدانه، هندوانه، آفتابگردان، یونجه و شبدر از مهمترین کشت آبی این منطقه میباشد. کشت برنج در دو سراب رباط و رباط دولتشاه رواج یافتهاست که کیفیت بالایی دارند.