دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] مسجد در نگاه اسلام و مسلمانان، دارای جایگاه ویژه ای بوده و حتی در حدیث قدسی، خداوند مساجد را خانه های خود در روی زمین دانسته است؛ لذا عبادت در مسجد نیز از عبادت در هر مکان دیگری برتر خواهد بود. بر همین اساس، خداوند در مسجد، میزبان انسان است؛ و همان گونه که اکرام و احترام به میهمان طبیعی است، می توان انتظار داشت که خداوند نیز امتیازاتی را برای میهمانان خود در نظر بگیرد. در روایات امتیازاتی را برای شخصی که در مسجد حاضر شود، در نظر گرفته شده است که می توان از آن ها به عنوان آثار فردی و اجتماعی حضور در مسجد یاد کرد.
مسجد در روایات اسلامی و هم چنین در میان مسلمانان، دارای جایگاهی رفیع است. نوع نگاه به مسجد می تواند از زوایای مختلفی باشد که طبیعتاً هر نگاه، اثر خاص به خود را دارد. در این مختصر به رویکرد حضور در مسجد همراه با آثار آن بیان می شود.
مسجد محلی برای عبادت
مسجد؛ خانه خدا و محلی برای عبادت:مسجد به عنوان مکانی مقدس بر روی زمین که دارای جایگاه ویژه ای بوده و در حدیث قدسی آمده که خداوند مساجد را خانه های خود در روی زمین دانسته است:«إِنَّ بُیُوتِی فِی الْأَرْضِ الْمَسَاجِدُ تُضِی ءُ لِأَهْلِ السَّمَاءِ کَمَا تُضِی ءُ النُّجُومُ لِأَهْلِ الْأَرْضِ أَلَا طُوبَی لِمَنْ کَانَتِ الْمَسَاجِدُ بُیُوتَهُ»؛ «مساجد زمین، خانه های من است، که برای آسمانیان می درخشد؛ چنان که ستارگان برای اهل زمین می درخشد، خوش به حال آن کس که مساجد، خانه اوست (و همیشه در مسجد است)». عبادت در مسجد نیز از عبادت در هر مکان دیگری برتر خواهد بود. با این نگاه، مسجد می تواند آثار فردی و اجتماعی بالایی داشته باشد که در ذیل به آن ها می پردازیم:
← اثرات فردی
مسجد، پایگاهی برای فعالیت های اجتماعی:مسجد از همان ابتدای قدرت گرفتن اسلام، دارای حساسیت و ارزش بسیار بالایی بوده است و به همین جهت بر سر انتخاب محلی برای ساخت مسجد، دقت و حساسیت بجایی صرف شد؛ اما بعد از ساخت مسجد، آن جا تبدیل به منطقه ای کلیدی برای امور روزانه گردید؛ مسجد محلی برای شور کردن و اتخاذ تصمیمات مهم و کلیدی بود.مسجد محلی برای انجام خطبه های مهم سیاسی بود و اگر نیاز به گفت وگوی پیامبر با دیگر افراد بود، این گفت وگو در مسجد انجام می شد.مسجد هم چنین محلی برای انجام مسائل دینی بود و در سال های بعد از پیامبر که بحث های دینی رونق دو چندان گرفته بودند، مسجد محل اصلی اجتماع دانشمندان و انجام بحث های مختلف و مناظرات مهم بوده است.طبیعی است که این نگاه به مسجد می تواند بار معنویت و تقید به امور مذهبی را در انسان زنده نگه دارد و برای انجام اموری از این دست، انسان ها، خدا را بیش تر در نظر داشته باشد.
یادآوری یک نکته
...
