مستند اجماع

[ویکی فقه] مستند اجماع، ملاک حجیت اجماع است.
مستند اجماع، همان ملاک حجیت اجماع است. مستند اجماع از دیدگاه شیعه، کشف از قول معصوم علیه السّلام یا وجود دلیل معتبری است که از معصوم علیه السّلام صادر شده و به ما نرسیده است، اما مستند اجماع از دیدگاه اهل سنت این است که اجماع کنندگان، اجماع خود را به دلیلی استناد بدهند، چه آن دلیل کتاب باشد یا سنت و یا قیاس. اجماعی که چنین مستندی نداشته باشد، مثل این که از طریق الهام و یا توفیق الهی باشد، اجماع بدون مستند است و بیشتر اهل سنت آن را معتبر نمی دانند، هر چند برخی از آنان آن را می پذیرند.به اعتقاد اصولیون شیعه، اجماع مستند در نزد اهل سنت اجماع مدرکی بوده و حجت نیست. برخی از اهل سنت نیز این اشکال را وارد می دانند

💡 امروزه و به‌ویژه پس از دههٔ ۱۹۷۰، نظریه‌های مختلفی برای توضیح منشأ تورات دوباره بررسی شده‌اند. با این وجود، علی‌رغم اختلافات، این نظریه‌ها با اجماع بر روی فرضیهٔ مستند، بر این حقیقت توافق دارند که تورات مجموعه متونی است که توسط نویسنده/کاتبانی، در حدود دورهٔ اسیران یهودی در بابل و پس از آن، به اشتراک گذاشته شده‌است. بر این اساس، انتشار این مجموعه، می‌تواند به عنوان ایجاد یک تلاش هویتی، پاسخی به تغییرات سیاسی، اقتصادی و مذهبی که با آن روبه‌رو است، درک شود.

💡 بدین ترتیب عملی که مورد تأیید صحابه است، واجب می‌شود.» مستند نظر این گروه، روایت «لاتجتمع امّتی علی الضلالة»[یادداشت ۳۰] است و از آنجا که اجماع از منابع شرع است؛ پس امامت شرعاً واجب است. غزالی نیز در کتاب الاقتصاد هرگونه ضرورت عقلی امامت را انکار کرده و معتقداست که علاوه بر اجماع می‌توان وجوب امامت را به نظام امر دین مستدل کرد.