حق در فقه

[ویکی فقه] این مقاله به بررسی حق در فقه و حقوق اسلامی می پردازد.
در منابع فقهی اهل سنّت تعاریف مختلفی از حق شده است: حکم شرعی ثابت و غیرقابل انکار؛ مصلحت شرعی؛ نسبت و علاقه خاص میان صاحب حق و منافعی که وی از آن بهره مند می گردد؛ اختصاص یافتنِ شرعیِ چیزی به کسی از باب تکلیف یا سلطه که شامل تمام حقوق دینی، مدنی، عمومی و مالی می شود؛ و هر چیزی که بر پایه حکم شرعی ثابت شده و شرع از آن حمایت کرده است.
منشا حقوق
بسیاری از فقهای اهل سنّت حق را همان حکم الهی و شماری دیگر احکام را سبب و منشأ حقوق به شمار آورده اند.
حق در نگاه شیعه
در منابع فقهای شیعه، گاهی حق نزدیک به معنای لغوی آن (هر امر ثابت) به کار می رود، یعنی به معنای هر چیزی که شارع جعل و وضع کرده است، و مفاهیمی مانند حکم، عین، منفعت و حق به معنای خاص را شامل می شود.
معنای فقهی حق
...

💡 جمعیت پیروان اهل حق در ایران در حدود یک و نیم میلیون برآورد می‌شود. گسترش مسلک یارسان در ایران به شرح زیر است:

💡 آن نظر که کرد حق در وی نهان چون نهد در تو تو گردی جنس آن

💡 ترا این بکر معنی دست دادست که حق در دیدهٔ جانت نهادست

💡 در اين منظر اعلى عارف از خلق رهيده و مستغرق در بحار عظموت حق در هيمان محض بسر مىبرد و در مشاهده جمال دلاراى حقيقه الحقايق فرخ فام ناى انا الحق دارد.

💡 که حق در سینهٔ دل بازیابی از این معنی نظر دل بازیابی

💡 کسی که به حقیقتِ حق متحقق گشته، صورتِ حق در او بیش تر از دیگران ظهور دارد. بدان که تو خیالی بیش نیستی، و آنچه در ادراک تو می‌آید و نام آن را غیر می‌نهی خیال است. وجود سرتاسر خیال در خیال است.