[ویکی فقه] تعارض عام و مفهوم یعنی تنافی مدلول دلیل عام با مفهوم دلیل دیگر است. تعارض عام و مفهوم، از اقسام تعارض ادله لفظی و به معنای تنافی میان منطوق دلیل عام و مفهوم دلیل دیگر چه مفهوم مخالف و چه موافق است؛ یعنی امر دایر است بین تخصیص عموم و بین الغای مفهوم. ← مثال میان اصولیون اختلاف است که در تعارض عام و مفهوم، تخصیص عام مقدم است، یا الغای مفهوم؛ برخی، عام را بر مفهوم مقدم می دارند، چون دلالت عام بر عموم، ذاتی و اصلی است، ولی دلالت لفظ بر مفهوم، تبعی است. اما برخی دیگر، مفهوم را بر عام مقدم می دارند، به خصوص اگر مفهوم موافق باشد. برخی همانند مرحوم صاحب «فصول» نیز در این مسئله، به تفصیل اعتقاد دارند.
جمله سازی با تعارض عام و مفهوم
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 و آن بر دو قسم است: سكوت عام و مضاف، و سكوت خاص و مطلق. سكوت عام و مضافعبارتست از حفظ لسان از تكلم به قدر زائد بر ضرورت با مردمان. بلكه سالك بايداكتفا كند به قدر ضرورت و به اقل ما يمكن، و اين صمت در همه دوران سلوك و در تماماوقات لازم است، بلكه مى توان گفت مطلقا ممدوح است. واشاره همين صمت است قوله (ع ):
💡 به نوشتهٔ محمد شمس لنگرودی، ایرانی برخلاف شاعران دوران خود از «تودههای بیسواد و کمسواد» فاصله میگیرد و «تند و عصبی دست به کودتا و سلاخی بلبل» میزند و به همین دلیل مسخرهٔ عام و خاص میشود.
💡 و ليكن اين گفته ها وجوهى است كه مى توان آيه را با آن منطبق كرد، نه اينكه بگوييمآيه همين را مى گويد و لا غير، بلكه آيه شريفه همانطورى كه گفتيم عام است و همه راشامل مى شود، و هيچ دليلى نيست كه آن را از معناى عام و وسيعش برگردانيده و بگوييممقصودش اين وجه است يا آن وجه.
💡 آرى، مسلمانان همه اين آداب و رسوم نجيبانه را در جنگها مراعات مى كردند، حتى درجنگهاىصليبى هنگامى كه بر سپاه دشمن پيروز شدند؛ همان دشمنى كه اندكى پيش در همين ميدان، بى ادبانه جولان داده و پرده احترام مسلمانان را دريده بود و بر مسجد اقصى تجاوزنموده، پناهندگان آن مكان مقدس را كه در حقيقت پناهندگان خدا بودند،قتل عام و از خون مردم بى دفاع نهرها جارى ساخته بود.
