دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] زین العابدین رهنما، نویسنده، مترجم، روزنامه نگار و پژوهشگر اهل ایران بود. او در دهه۱۳۲۰ مدیرمسئول روزنامه ایران، رئیس انجمن قلم ایران و از برجسته ترین روزنامه نگاران ایران بود.
"زین العابدین رهنما" فرزند "شیخ علی شیخ العراقین" و نوه "آیت الله مازندارنی" در سال ۱۲۶۸ ش به دنیا آمد. تحصیلاتش را در مدارس دینی عراق به پایان برد و در ۲۲ سالگی با لباس روحانی به ایران آمد هنگامی که به ایران آمد که فعالیت احزاب سیاسی پس از مشروطه در اوج خود بود و او نیز با عضویت در "حزب دموکرات" و مدیریت روزنامه "رهنما" کار سیاسی خود را آغاز کرد. این روزنامه آن قدر موجب شهرتش شد که جای نام فامیل او را گرفت. او نام خانوادگی خود را از این روزنامه برای خود انتخاب کرده بود؛ در حالی که که در آغاز مانند برادرش "رضا" نام خانوادگی "شیخ العراقین" را برای خود انتخاب کرده بود. پس از فرار "محمد علی شاه" از ایران و مستقر شدن مشروطیت، جوان هایی را که با استعداد بودند به ویژه آن هایی که با زبان و مطبوعات عرب به خصوص با مطبوعات مصر و لبنان آشنا بودند در ایران به کار روزنامه نگاری پرداختند شیخ زین العابدین یکی از این جوان ها بود. او در سال ۱۲۹۹ش به انتشار روزنامه "رهنما" و مجله "رهنما" پرداخت. چون از این نشریات استقبال چندانی نشد، لذا او تصمیم گرفت امتیاز روزنامه قدیمی و نیمه رسمی "ایران" را بگیرد.
← پیشنهاد به روزنامه ایران
زین العابدین رهنما در کنار کار روزنامه نگاری شغل های دولتی را نیز ] و پادشاه بعدی به وکالت مجلس رسید. رهنما در روزنامه "ایران" مقاله ای تحت عنوان عقاید و اشخاص نوشت که در مورد طرفداری او از جمهوریت بود: «هیچ روح بیست ساله ای نیست که جمهوری طلب نباشد و هیچ قلب پژمرده ای وجود ندارد که حس فرمانبرداری و بندگی در آن نباشد.... من چرا در میان جنجال تیپ مخالفت خودم صدای هم فکر خود و صاحب دلی را می شنوم که مانند من فکر می کند و احساسات دارد و نیز برعکس فرضا در میان کسانی که در یک خط با من راه می روند، چرا ضربات بطی در یک قلب پنچاه ساله و فکر غیر منبسط او را می شنوم و می بینم که این صدای ظریف و ادبی هم فکر شما یک جوانی مانند شما که با صدای زمخت و عربده آسای یک قلب شصت ساله هم آهنگ گشته و احیانا بر علیه فکر شما شنیده می شود برای چیست والی آخر» از دیگر مشاغل او معاونت وزارت راه، معاونت رییس الوزرا و نمایندگی دولت در مجلس شورای ملی را می توان اضافه کرد. بعد از آن که "سردار سپه" به سلطنت رسید از تعداد روزنامه ها کاسته شد روزنامه "اطلاعات" به عنوان تنها روزنامه عصر با رعایت اصولی که شرایط حکومت جدید ایجاب می کرد رو به پیشرفت بود زین العابدین رهنما تا سال ۱۳۱۴ گاهی در دولت، زمانی در مجلس و مدتی هم فقط در روزنامه هایش سرگرم کار بود تا آن که سرانجام نوبت او هم فرا رسید.
تبعید شیخ زین العابدین
"رضا شاه" به خاطر نارضایتی از طرز کار رهنما روزنامه "ایران" را از او گرفت و به لبنان تبعید شد. او در تبعید کتاب "پیامبر (صلی الله علیه واله)" را شروع کرد این کتاب یکی از زیباترین رمان های مذهبی زبان فارسی است بعد از حوادث ۱۳۲۰ به ایران آمد زین العابدین بعد از آمدن به ایران زود دارای مقام و موقعیت شد؛ اما او فقط به انتشار روزنامه "ایران" اکتفا نکرد، او ابتدا ریاست اداره انتشارات و تبلیغات را قبول کرد و بعد با موافقت رجال موثر وقت توانست سفیر ایران در فرانسه شود او پاداش تبعید خود را گرفت. او سرپرستی روزنامه "ایران" را به پسر بزرگ خود "حمید" داد در پاریس رهنما با یک جوان که زبان عربی و فرانسه را خوب می دانست آشنا شد. آن جوان "امیر عباس هویدا" کارمند عادی سفارت بود. "هویدا" خیلی زود توانست خود را در دل رهنما جا کند. اما سفارت رهنما در فرانسه زیاد طول نکشید و بعد از آن در لبنان سفیر شد. او در بازگشت به تهران روزنامه نگاری را به کلی کنار گذاشت و حتی روزنامه "ایران" را که نه درآمدی داشت و نه تیراژ تعطیل کرد در عوض سعی کرد به جای آنکه خودش روزنامه منتشر کند با روزنامه نویس ها در ارتباط باشد.
وفات
...
