قاورمه

قاورمه. [ وُ م َ ] ( ترکی، اِ ) نوعی برشته، بریان، سرخ کرده. ( دزی ج 2 ص 296 ).

نوعی برشته بریان

قاورمه یک روش نگهداری گوشت است که در مناطق کردنشین رواج دارد. این واژه همچنین به برخی غذاهایی گفته می شود که با استفاده از گوشت قاورمه شده پخته می شوند و به همین دلیل به عنوان نام غذاهایی مانند خوراک قاورمه یا خورشت شله قاورمه نیز کاربرد دارد.
قاورمه در اصل به یک روش نگهداری گوشت گفته می شود. تا قبل از ساخته شدن وسایل الکترونیکی مانند یخچال و فریز، برای نگهداری گوشت در فصل سرما در مناطق کردنشین از روش قاورمه کردن استفاده می شد. در این روش گوشت بدون استخوان گوسفند، گوساله یا بز به قطعات کوچکی کمی بزرگتر از گوشت خورشتی بریده شده و در دیگی همراه با آب و نمک پخته می شود. پس از پخته شدن تکه های گوشت از آبکش ( در کردی: نانه شان ) عبور داده شده و آب و گوشت از یکدیگر جدا می شوند. آب به دست آمده به صورت جداگانه مصرف شده و کاربردهای متفاوتی دارد، اما تکه های گوشت در روغنی که از ذوب کردن دمبهٔ گوسفند ( به کردی: دووگ ) به دست آمده تفت داده می شود تا خشک یا به اصطلاح کردی رَق شوند. در برخی مناطق پس از آنکه تکه های گوشت سرد شد، با دست به صورت گلوله های کوچکی درمی آید. در گذشته گاه برای افزایش ماندگاری مقدار نمک زیادی به گوشت اضافه می شد. در گذشته این قطعات گوشت که قاورمه نامیده می شود، در ظرف هایی گِلی ( در کردی: دیزی خهڕگین/ههڕینه ) قرار داده شده و روی آن با پارچهٔ آب ندیده پوشانده می شد و اگر قرار نبود به زودی مورد مصرف قرار گیرد دور ظرف ها هم با خمیر بسته می شد. از این قطعات گوشت برای پختن انواع غذا استفاده می شد.
در مناطق مختلف کردستان به ویژه در کرمانشاه خوراکی تهیه می شود که قاورمه نامیده می شود. این خوراک در گذشته با استفاده از گوشتی تهیه می شد که به روش قاورمه کردن نگهداری شده بود. خوراک قاورمه امروزه معمولاً از تفت دادن تکه های گوشت در روغن به همراه پیازداغ و تکه های سیب زمینی که به صورت نگینی برش داده شده اند تهیه می شود و در آن از ادویه هایی مانند فلفل و زردچوبه استفاده می شود. سپس به تکه های گوشت و سیب زمینی آب اضافه می شود تا پس از تفت داده شدن بخارپز نیز بشوند. در گذشته تنها از گوشت قرمز گوسفند، گوساله و بز برای درست کردن قاورمه استفاده می شد، اما امروزه استفاده از گوشت مرغ نیز رایج شده است. قاورمه همچنین با گوشت گراز نیز تهیه می شود. استفاده از روغن کرمانشاهی در تهیهٔ آن رواج دارد.

💡 قاورمه دره، شهاب الدین،طوغان جدید،کمک علیا، حاجی آباد سیده، کمره

💡 فرهنگ خوراک و آشپزی مردم شهر کرمانشاه از تنوع بالایی برخوردار است و غذاها، شیرینی‌های متنوعی را در برمی‌گیرد. بژی، نان روغنی کرمانشاهی، نان شکری، نان برنجی، کاک، نان خرمایی و روغن کرمانشاهی، ترخینه، خورش خلال بادام، خورش کنگر، خورش ریواس، خورش بامیه، دنده کباب کرمانشاهی، جَرگ وَز، قاورمه، سیب‌پلو، آش عباسعلی، آش بادنجان، آش دانه کولانه، آش گیلاخه، آبگوشت کرمانشاهی، آبگوشت باغی، کلانه، نان پیچک، شلکینه از جملهٔ غذاها، نان‌ها، شیرینی‌ها و فرآورده‌های خوراکی در فرهنگ خوراک مردم شهر کرمانشاه هستند. در ۱۷ آبان ۱۴۰۰ شهر کرمانشاه از طرف یونسکو به عنوان سی و هفتمین «شهر خلاق خوراک» در جهان و دوازدهمین شهر خلاق خوراک در آسیا معرفی شد.