دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] یکی از مصائب رنج آور حادثه عاشورا، جریان اسارت اهل بیت امام حسین (علیه السّلام) و در راس آن ها حضرت امام سجاد (علیه السّلام) و حضرت زینب (سلام الله علیها) می باشد. عبیدالله بن زیاد پس از کسب تکلیف از یزید بن معاویه در خصوص اسرای کربلا، دستور اعزام آن ها را به سوی شام صادر کرد.
طبری می نویسد: «عبیدالله بن زیاد دستور داد زنان و کودکان حسین (علیه السّلام) را آماده کنند و دستور داد طوق آهنین به گردن علی بن حسین (علیه السّلام) نهادند. سپس آن ها را همراه محفز بن ثعلبه عایذی و شمر بن ذی الجوشن روانه کرد که پیش یزید بروند». در اخبار الطوال نیز آمده است: «ابن زیاد، علی بن حسین (علیه السّلام) و زنانی که همراهش بودند را با زحر بن قیس، محقن بن ثعلبه و شمر بن ذی الجوشن یزید بن معاویه به شام فرستاد».
زمان ورود اهل بیت امام به شام
در اینکه کاروان اسرای کربلا چه روزی به شهر شام وارد شدند، در بین منابع اختلافات زیادی وجود دارد. در این خصوص مرحوم محمد ابراهیم آیتی در کتاب «بررسی تاریخ عاشورا» می نویسد:«بیان این مطلب که تاریخ حرکت اهل بیت از کوفه به شام و تاریخ رسیدن آنان به دمشق و مدت توقف اسیران آل عصمت در مرکز حکومت یزید و تاریخ حرکت آنان از دمشق به طرف مدینه و تاریخ ورود آنان به شهر مقدس مدینه، هیچکدام از این ها به درستی معلوم نیست. اگر کسی اصرار بورزد و بخواهد که از روی شواهد تاریخی، احتمالی را ترجیح بدهد و تاریخ هر یک از این حوادث را، هر چند به حدس و گمان نه از روی یقین تحقیق کند، می تواند بگوید که اهل بیت امام حسین (علیه السّلام) پس از آنکه در روز دوازدهم محرم سال ۶۱ هجری وارد کوفه شدند. در حدود یکماه یعنی تا حدود بعد از نیمه ماه صفر درکوفه زندانی بودند و یکی دو روز پیش از اربعین آنان را به شام فرستادند و چنانکه بعضی نوشته اند نیمه ماه ربیع الاول وارد دمشق شده اند».
ورود اسرا به دمشق
در این قسمت از مقاله به کیفیت ورود اهل بیت امام (علیه السلام) شماری از علما و مورخین اشاره کرده اند که در ذیل مطلب به بیانات آنها خواهیم پرداخت.
← قول سید بن طاوس
...
