قبله بودن بیت المقدس

[ویکی فقه] قبله بودن بیت المقدس (قرآن). بنا بر آیات سوره بقره بیت المقدس، قبله اول برای مسلمانان صدر اسلام بود.
قرآن کریم بیت المقدس را، به عنوان قبله برای مسلمانان صدر اسلام معرفی می کند:سیقول السفهاء من الناس ما ولـهم عن قبلتهم التی کانوا علیها....«به زودی مردم کم خرد خواهند گفت چه چیز آنان را از قبله ای که بر آن بودند رویگردان کرد بگو مشرق و مغرب از آن خداست هر که را خواهد به راه راست هدایت می کند.» مقصود از «قبلتهم»، بیت المقدس است. علی بن ابراهیم از امام صادق - علیه السلام- نقل نموده که پیامبر -صلی الله علیه و آله وسلم- ۱۳ سال در مکه و نیز هفت ماه پس از هجرت رو به بیت المقدس نماز خواندند. و ما جعلنا القبلة التی کنت علیها الا لنعلم من یتبع الرسول... «و بدین گونه شما را امتی میانه قرار دادیم تا بر مردم گواه باشید و پیامبر بر شما گواه باشد و قبله ای را که (چندی) بر آن بودی مقرر نکردیم جز برای آنکه کسی را که از پیامبر پیروی می کند از آن کس که از عقیده خود برمی گردد بازشناسیم هر چند (این کار) جز بر کسانی که خدا هدایت (شان) کرده سخت گران بود و خدا بر آن نبود که ایمان شما را ضایع گرداند زیرا خدا (نسبت) به مردم دلسوز و مهربان است.»
حقانیت نسخ قبله
دانشمندان اهل کتاب، نسبت به حقانیت نسخ قبله بودن بیت المقدس آگاهی داشتند:قد نری تقلب وجهک فی السماء فلنولینک قبلة ترضـلـها فول وجهک شطر المسجد الحرام وحیث ما کنتم فولوا وجوهکم شطره وان الذین اوتوا الکتـب لیعلمون انه الحق من ربهم... «ما (به هر سو) گردانیدن رویت در آسمان را نیک می بینیم پس (باش تا) تو را به قبله ای که بدان خشنود شوی برگردانیم پس روی خود را به سوی مسجدالحرام کن و هر جا بودید روی خود را به سوی آن بگردانید در حقیقت اهل کتاب نیک می دانند که این ( تغییر قبله) از جانب پروردگارشان (بجا و) درست است و خدا از آنچه می کنند غافل نیست.» مرجع ضمیر «انه»، تحویل قبله به کعبه است.
← دیدگاه تفسیر المیزان
در سوره بقره به اشتیاق و انتظار پیامبر -صلی الله علیه و آله وسلم- برای نسخ قبله بودن بیت المقدس اشاره شده است:قد نری تقلب وجهک فی السماء فلنولینک قبلة ترضـلـها... «ما (به هر سو) گردانیدن رویت در آسمان را نیک می بینیم پس (باش تا) تو را به قبله ای که بدان خشنود شوی برگردانیم پس روی خود را به سوی مسجدالحرام کن و هر جا بودید روی خود را به سوی آن بگردانید در حقیقت اهل کتاب نیک می دانند که این ( تغییر قبله) از جانب پروردگارشان (بجا و) درست است و خدا از آنچه می کنند غافل نیست.»
← اشتیاق پیامبر
...

💡 نسخ احكام در صورتى است كه مصلحت حكم قطعى باشد، و چون مدت سر آمد، حكم نسخ مىشود و حكم ديگرى در جاى آن قرار مى گيرد مانند قبله بودن بيت المقدس كه بعد از چهارهسال و پنج ماه نسخ گرديد، و كعبه در جاى آن قرار گرفت.

💡 بله به احتياط نزديكتر آن است كه بر خوردنى و پوشيدنى سجده نكند بلكه جائزنبودن سجده بر خوردنى و پوشيدنى خالى از وجه نيست و اما رو به قبله بودن و داشتنطهارت از نجاست و داشتن وضوء يا غسل و نيز پاك بودنمحل پيشانى و پوشيده بودن عورت لازم نيست.

💡 و اما پاسخ آن اين است كه قبله قرار گرفتن، خانه اى از خانه ها چون كعبه، و يابنائى از بناها چون بيت المقدس، و يا سنگى از سنگها چون حجر الاسود، كه جزء كعبهاست، از اين جهت نيست كه خود اين اجسام برخلاف تمامى اجسام اقتضاى قبله شدن را دارد،تا تجاوز از آن، و نپذيرفتن اقتضاى ذاتى آنهامحال باشد، و در نتيجه ممكن نباشد كه حكم قبله بودن بيت المقدس دگرگون شود و يالغو گردد.