کلمه «رایگانخوار» به کسی گفته میشود که بدون زحمت و تلاش، از دیگران بهره میگیرد و نیازهای خود را تأمین میکند. این واژه به معنای مفتخور یا گداست و شخصی را توصیف میکند که به جای کار و کوشش، به دنبال دریافت چیزها به صورت رایگان است. رایگانخوار معمولاً اعتماد یا کمک دیگران را سوءاستفاده میکند و به خود تلاشی برای تأمین نیازهایش نمیکند. در فرهنگ فارسی، این اصطلاح بار منفی دارد و نشاندهنده تنبلی، وابستگی و بهرهبرداری ناسالم از دیگران است. چنین فردی ممکن است هم در محیط خانوادگی و هم در جامعه باعث ایجاد نارضایتی و خستگی دیگران شود. استفاده از واژه رایگانخوار در ادبیات و گفتار عامیانه برای هشدار به رفتار خودخواهانه و تنبلانه رایج است. بنابراین، رایگانخوار کسی است که بدون تلاش و کوشش، از منابع دیگران بهره میبرد و نشاندهنده رفتار ناپسند و وابسته است.
رایگان خوار
لغت نامه دهخدا
رایگان خوار. [ ی ْ / ی ِ خوا / خا ] ( نف مرکب ) رایگان خواره. مفت خوار. ( آنندراج ) ( مجموعه مترادفات ص 318 ) ( بهار عجم ). گدا. ( آنندراج ) ( بهار عجم ):
گه لقمه کوشش، گه سجده خواب
زهی رایگان خوار بالانشین.امیرخسرو دهلوی ( از آنندراج ).- امثال:
رایگان خوار بالانشین. ( امثال و حکم دهخدا ج 2 ).
و رجوع به رایگان خواره شود.
فرهنگ عمید
مفت خور، گدا: بپیچم سر از رایگان خوارگان / مگر بی زبانان و بیچارگان (نظامی۵: ۸۶۸ ).
فرهنگ فارسی
رایگان خوار. گدا