دانشمندان عامه و مهدی موعود

کتاب دانشمندان عامه و مهدی موعود (عج)، اثر ارزشمند علی دوانی، مجموعه‌ای جامع و دقیق است که به گردآوری و ارائه نظریات و باورهای بیش از صد و بیست نفر از شخصیت‌های برجسته و بزرگان اهل سنت (عامه) در باب حضرت مهدی (عج) می‌پردازد. محور اصلی این اثر، تأیید و اعتراف این بزرگان به امامت، وجود مقدس و مقام والای حضرت محمد بن الحسن العسکری (عج) است که ایشان را با القاب شریف «حجت»، «قائم»، «مهدی» و «منتظر» می‌شناسند. این کتاب، با زبانی فارسی شیوا و امروزی، در سال ۱۳۵۳ شمسی به رشته تحریر درآمده و سندی مهم در زمینه وحدت اعتقادی درباره‌ی منجی عالم محسوب می‌شود.

ویژگی منحصربه‌فرد و ساختار زمانی

مهم‌ترین نوآوری و دستاورد این تألیف، که آن را از سایر کتب هم‌راستا متمایز می‌سازد، روش پژوهش و ساختار زمانی دقیق آن است. نویسنده با تتبعی عمیق و کوشش فراوان در منابع معتبر، دانشمندان مورد نظر را به ترتیب قرون ظهورشان، از قرن چهارم هجری قمری تا عصر حاضر، دسته‌بندی و معرفی کرده است. این ترتیب زمانی دقیق، به همراه ثبت تاریخ دقیق وفات هر شخصیت که با دقت فراوان از مظان تاریخی استخراج شده، کتاب را به اثری بی‌بدیل و مرجعی قابل اعتماد در تاریخ‌نگاری اعتقادی تبدیل نموده است.

اهمیت و نتیجه پژوهش

این پژوهش گسترده، نه تنها فهرستی از باورهای منقول را ارائه می‌دهد، بلکه با ساختاردهی تاریخی خود، سیر تکامل و تداوم اعتراف به مهدویت در میان علمای عامه را به شکلی ملموس و مستند به نمایش می‌گذارد. دکتر دوانی با این اثر، تلاشی ماندگار در جهت مستندسازی اشتراکات بنیادین اعتقادی میان مذاهب اسلامی بر اساس دیدگاه‌های شخصیت‌های محوری اهل سنت انجام داده‌اند، که این امر از نظر اهمیت تاریخی و کلامی، جایگاه ویژه‌ای به کتاب بخشیده است.

دانشنامه اسلامی

[ویکی نور] دانشمندان عامه و مهدی موعود(عج)، تألیف علی دوانی، فهرستی است از نظریات و اعتقادات صد و بیست تن از مشاهیر و بزرگان عامه درباره مهدی(عج) که از شخص محمد بن الحسن العسکری(عج)، به عنوان «حجت»، «قائم»، «مهدی» و «منتظر» نام برده و اعتراف به وجود مقدس امام زمان(عج) در عقیده شیعه نموده اند.
کتاب به زبان فارسی روان و با استفاده از ادبیات روز، در سال 1353ش، نوشته شده است.
مهم ترین کاری که در این اثر، نسبت به سایر تألیفات همسو، راجع به این دانشمندان انجام شده، این است که آنها را به ترتیب زمان از قرن چهارم هجری تا عصر حاضر، قرن به قرن، شناسانده و تاریخ درگذشت هرکدام را با تتبع بسیار در مظان آنها یادداشت کرده و کتابی بی بدیل را ارائه نموده است.
کتاب با سه مقدمه از مؤلف آغاز و مطالب در دو بخش اصلی ارائه شده است:
مؤلف در مراجعه به برخی از کتبی که در رابطه با موضوع این اثر نوشته شده اند، در بعضی از اسامی، القاب، تاریخ وفیات، اسامی کتب آنها و مطالب و مآخذ، متوجه اشتباهاتی شده که همه را پس از مراجعه به منابع و مدارک مربوطه، تصحیح کرده و توضیح داده است.
آنچه که از سایر کتب موجود در این زمینه نقل شده، به ترتیبی است که خود مؤلف آنها را صلاح دیده؛ یعنی گاهی تقدیم و تأخیری در نقل مطالب وجود دارد تا منظم تر و گویاتر باشند.
[ویکی فقه] دانشمندان عامه و مهدی موعود (کتاب). این کتاب به وسیلۀ مرحوم علی دوانی تالیف شده است.
در این کتاب تلاش شده تا دیدگاه های اهل سنت و روایات ایشان، دربارۀ اثبات وجود و ظهور حضرت مهدی (علیه السّلام) منعکس گردد. کتاب با هدف پاسخ به شبهات و تهمت های ناروایی که برخی از علمای اهل سنت، علیه اعتقادات مذهب شیعه درباره حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) مطرح کرده اند، تدوین شده است. نویسنده با بهره گیری از منابع روایی و تاریخی دست اول اهل سنت، درباره مطالب ذیل بحث کرده است. ۱. مهدی موعود (عجل الله تعالی فرجه الشریف) از دیدگاه شیعه. ۲. وجود حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) در منابع اولیه اهل سنت.۳. کتاب هایی که علمای اهل سنت درباره حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) به رشته تحریر درآورده اند. ۴. اوصاف و شمایل حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف).۵. افسانه سرداب و نام ۱۲۰ تن از بزرگان اهل سنت که مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) را فرزند امام حسن عسکری (علیه السّلام) می دانند.
ویژگی کتاب مذکور
از ویژگی های مهم کتاب شمارش برخی از دانشمندان اهل سنت است که به زنده بودن حضرت مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) اعتراف کرده اند.
منبع
فرهنگ نامه مهدویت، سلیمیان، خدامراد، ص۲۲۴، برگرفته از مقاله «دانشمندان عامه و مهدی موعود».
...

سرشک یعنی چه؟
سرشک یعنی چه؟
اوشاخ یعنی چه؟
اوشاخ یعنی چه؟
فال امروز
فال امروز