عبارت «خانهتکانی کردن» در زبان فارسی به معنای انجام یک نظافت کامل، عمیق و سازمانیافته در فضای خانه است که در آن تمام بخشهای منزل از گرد و غبار، آلودگی و وسایل غیرضروری پاکسازی و مرتب میشود. در این فرایند معمولاً وسایل خانه از جای خود خارج میشوند، شستوشو و تمیزکاری اساسی انجام میگیرد و سپس دوباره به صورت منظم در جای مناسب قرار داده میشوند. این عمل تنها به نظافت سطحی محدود نیست، بلکه شامل پاکسازی کامل محیط زندگی و ایجاد نظم جدید در وسایل و فضای خانه است. در کاربرد سنتی، خانهتکانی بیشتر در آستانه نوروز انجام میشود و به عنوان نمادی از نو شدن، پاکی و آمادگی برای سال جدید شناخته میشود. در معنای گستردهتر، این عبارت گاهی به صورت کنایی نیز به کار میرود و به تغییرات اساسی در یک وضعیت، ساختار یا حتی افکار و برنامههای فرد اشاره دارد. در لغتنامهها نیز خانهتکانی به معنای رُفتوروب کامل خانه، بیرون آوردن اثاث، پاکسازی و سپس چیدن مجدد آنها تعریف شده است. همچنین در برخی کاربردها، به تخلیه یک مکان و ترک کردن آن نیز خانهتکانی گفته شده است. این اصطلاح نشاندهنده نوعی نظمبخشی دوباره و حذف عناصر اضافی از یک محیط است. از نظر فرهنگی، خانهتکانی بخشی از سنتهای دیرینه ایرانیان محسوب میشود که با مفهوم تازگی و شروعی دوباره پیوند خورده است. به طور کلی، خانهتکانی عملی برای پاکسازی کامل و بازآرایی محیط زندگی با هدف ایجاد نظم، پاکیزگی و نوسازی فضا به شمار میآید.
خانه تکانی کردن
لغت نامه دهخدا
خانه تکانی کردن. [ ن َ / ن ِ ت َ ک َ دَ ] ( مص مرکب ) رُفت و روب خانه کردن. اثاث البیت را از خانه بیرون آوردن و پاک کردن و بجای خود گذاشتن. || جایی را تخلیه کردن و برون آمدن.
فرهنگ فارسی
رفت و روب خانه کردن
جمله سازی با خانه تکانی کردن
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 عید باستانی نوروز هم در گهواره همراه با سایر نقاط کشور جشن گرفته میشود. از روزهای قبل از شروع فروردین ماه و معمولاً اسفند خانمهای خانهدار به کار تمیزکاری و به اصطلاح خانه تکانی مشغول میشوند؛ و اعضای خانواده بنا به وسع مالی و نیاز به تهیه لباسهای جدید اقدام میکنند.