الفاظ ذم

[ویکی فقه] الفاظ ذم، از اصطلاحات بکار رفته در علم حدیث بوده و الفاظی است که موجب ساقط شدن خبر از حجیت می گردد به صورتی که اگر توثیقی باشد معارض او خواهد بود.
این اصطلاح اهل درایه و حدیث است که ما بین آنها الفاظی است که دلالت بر مدح راوی دارد و الفاظی است که دلالت بر ذم دارد، الفاظ ذم و قدح مانند «فاسق، شارب الخمر، وضاع للحدیث ملعون، لیس بعادل، متهم فی دینه، ضعیف، متعصب، ضعیف الحدیث. منکر الحدیث، لین الحدیث، ساقط الحدیث، متروک الحدیث. واهی الحدیث، لیس بذالک الثقةو العدل، مخلط و مختلط، مرتفع العقول، متهم بالکذب».
اقسام الفاظ ذم
- ذم اعم از جرح در عدالت است و الفاظ ذم نیز متفاوت هستند:- برخی از الفاظ مانند لیس بعادل، لیس بصادق، لیس بمرضی و لیس بمشکور دلالت بر نفی مدح دارد و نفی مدح، ذم محسوب می شود؛- برخی، نص در جرح است مانند لیس بثقه و لیس بمامون؛- برخی دال بر فساد اعتقاد است مانند: فاسد المذهب، فاسد العقیده، غال و ناصب؛- برخی دال بر ذم اکید است مانند ملعون، خبیث و رجس؛- برخی دال بر عدم اعتبار راوی و ذم وی است مانند: متهم، متعصب، ساقط، متروک، لیس بشیء، لا شیء، لایعتد به، و لایعتنی به.
مترادفات
از الفاظ ذم به الفاظ توهین، الفاظ طعن، امارات قولی ذم و الفاظ قدح تعبیر می شود.

💡 ز آب خضر می شد سیر اگر می دید اسکندر ز زیر پرده الفاظ، رخسار معانی را

💡 پایه و منصب هر یک به کرم باز نمای تا ز الفاظ خوشت تازه شود جان سقیم

💡 و مانند الفاظ، جمله جمله و قسمت قسمت نيست، و حتى از سنخ معانى الفاظ هم نيست، و همينامر بعينه آن تاءويلى است كه اوصافش در آيات متعرضتاءويل آمده،

💡 98- سيوطى آن را در الجامع الكبير 1: 959 با تفاوتى در بعضياز الفاظ آوردهاست.

💡 اما شعر ایرانی تنها مبتنی بر اصوات و چگونگی نظم الفاظ نیست. منوچهر آتشی هوشنگ ایرانی را نخستین شاعر پست‌مدرن ایران و دادائیستی ملایم می‌دانست.

💡 فَأَجْمِعُوا أَمْرَکُمْ وَ شُرَکاءَکُمْ الآیة. و این معنی در قرآن از چند پیغامبر حکایت است بر الفاظ مختلف، و این عظیم‌تر برهانی است پیغامبران را بر صحت نبوّت که ایشان اندک بودند یا یگانه، و دشمنان انبوه بودند یا بی عدد، خاصه نوح و هود.