اسپنت. [ اِ پ َ ] ( اِ ) سپنت. گیاهی معروف که اسپان را فربه کند و یونجه و یورنچقه نیز گویند. ( رشیدی ). و ظاهراً این صورت، مصحف اسپست است. رجوع به اسپست شود.
اسپنت. [ اِپ َ ن َ ] ( اِخ ) یکی از نواحی آمل مازندران. ( سفرنامه مازندران و استراباد رابینو ص 113 بخش انگلیسی ).
💡 خشایارشا از ملکه آماستری شش یا هفت فرزند و از دیگر همسرانش پنج فرزند داشت. خشایارشا پس از ۲۰ سال پادشاهی، در اکتبر ۴۶۵ پیش از میلاد و در خوابگاه خویش به دست اردوان، رئیس گارد جاویدان و یک خواجه به نام میترا یا اسپنتمیترا که با یکدیگر همدست شده بودند، کشته شد. سپس اردوان با دسیسهای دیگر باعث مرگ پسر بزرگ خشایارشا به نام داریوش شد. چون پسر دوم پادشاه، ویشتاسپ (استاندار باکتریه) نیز از پایتخت دور بود، اردوان پارسی چند ماه نیابت سلطنت پادشاه را برعهده داشت. او بهطور موقت، اردشیر، پسر سوم خشایارشا را بر تخت نشاند. اردوان و پسرانش میخواستند با رسیدن زمان مناسب اردشیر را نیز از میان بردارند، ولی اردشیر از این نیرنگ آگاه شد و پیشدستی کرد. در پی یک زدوخورد درونی که در چهار دیوار پردهسرا درگرفت، اردشیر، اردوان و پسرانش را کشت و خود را شاهنشاه خواند.
💡 خشایارشا در اکتبر ۴۶۵ پیش از میلاد توسط یک خواجه به نام میترا یا اسپنت میترا و رئیس گارد سلطنتی به نام اردوان که با یکدیگر همدست شدهبودند، در خوابگاه خویش کشته شد آرامگاه خشایارشا در فاصلهٔ ۱۰۰ متری شرق و شمالشرقی آرامگاه داریوش بزرگ و به شکل صلیب تراشیده شدهاست. در بخش بالایی صلیب، نماد فروهر و ماه نقش شده و در پایین آن، خشایارشا در حالی که دستش را به سوی فروهر و آتشدانی که روبهرویش قرار دارد دراز کرده، به تصویر کشیده شدهاست. در زیر پای شاه، اورنگی قرار دارد که مردم سرزمینهای گوناگون آن را بر دوش گرفتهاند. اینها شامل مردمانی از شرقیترین بخشهای قلمرو پادشاهی در هند و سغد تا غربیترین آنها در مصر و لیبی میشوند.
