شاخص کیفیت هوا

{air quality index} [مهندسی محیط زیست و انرژی] شاخصی برای گزارش روزانۀ کیفیت هوا

شاخص کیفیت هوا یا شاخص آلودگی هوا یا نمایۀ آلودگی هوا ( به انگلیسی: Air quality index ) با نام اختصاری AQI، شاخصی عددی است که توسط سازمان های دولتی برای سنجش آلودگی هوای یک منطقه و پیش بینی آینده آن به کار می رود. با افزایش عدد این شاخص، احتمال در خطر قرار گرفتن سلامت عمومی بالاتر می رود. بعضی کشورها مانند کانادا، مالزی و سنگاپور شاخص های ملی خودشان را برای تعیین کیفیت هوا توسعه داده اند.
در بسیاری از کشورها، برای تعیین شاخص آلودگی، میزان ازون تروپوسفری، ذرات معلق، گوگرد دی اکسید، کربن منوکسید و نیتروژن دی اکسید را می سنجند و شاخص کیفیت هوا را بر اساس آن محاسبه می کنند.
پاک: در این شرایط کیفیت هوا رضایت بخش و دارای خطر سلامتی ناچیز یا به کل فاقد ریسک سلامتی است.
سالم: کیفیت هوا در این شرایط قابل قبول است و برای تعداد بسیار کمی از افراد با ملاحظات بهداشتی خاص همراه است. در این شرایط افرادی که نسبت به ذرات معلق، دی اکسید نیتروژن و ازون حساسیت ویژه ای دارند ممکن است علائم تنفسی از خود بروز دهند.
ناسالم برای گروه های حساس: افراد بیشتری از گروه های حساس ( مثل بیماران قلبی، سالمندان، کودکان و زنان باردار ) در این شرایط ممکن است اثرات بهداشتی خاصی را تجربه نمایند، ولی اکثریت مردم تحت تأثیر قرار نمی گیرند.
ناسالم: در این حالت هر فردی ممکن است اثرات سوء بهداشتی را تجربه کند و اعضای گروه های حساس نشانه های حادتری را بروز می دهند.
بسیار ناسالم: در این حالت هر فردی ممکن است تحت خطر اثرات جدی بهداشتی باشد.
خطرناک: این حالت اخطاری جدی برای سلامت همه افراد و بیانگر شرایط اضطراری است.

شاخصی برای گزارش روزانۀ کیفیت هوا.

💡 بنا‌بر گزارش رسانه‌ها در ایران، شنبه ۲۳ دی شاخص کیفیت هوا در شهر‌های شوشتر ۱۵۵، اهواز ۱۶۵، اندیمشک ۱۵۱، دزفول ۱۴۲، ماهشهر ۱۴۱، شادگان ۱۱۳، سوسنگرد۱۵۲، بهبهان ۱۱۱ و آبادان به ۱۰۷ رسید که نشان دهنده ناسالم بودن هوا برای تمامی گروه‌های سنی است.

💡 در اثر هجوم ریزگردها و گرد و غبار به آسمان مشهد، هوای این شهر تیره و غبارآلود شد و شاخص کیفیت هوا به عدد عجیب و غریب و ترسناک ۲۶۳ رسید که به آن شرایط بنفش یعنی وضعیت بسیار ناسالم گفته می‌شود.

💡 بنابر گزارش مرکز پایش کیفی هوای کشور، روز ۲۴ دی‌ماه شاخص کیفیت هوا با وجود ریزگردهای ۱۰ میکرونی در ایستگاه نیوساید در اهواز، در ایستگاه کارون ۵۰۰، در ایستگاه پادادشهر اهواز و ایستگاه شرکت ملی حفاری در اهواز ۳۹۵ میکروگرم بر مترمکعب بود که نشانه وضعیت "خطرناک" و بیش از سه برابر حد مجاز بوده است.

💡 درسال ۱۴۰۱ با ثبت رکوردی جدید، شاخص کیفیت هوا در کرج ۴ بار از عدد ۳۰۰ گذر کرد و درحالت خطرناک قرارگرفت.

💡 بر اساس گزارش رسانه‌ها آلودگی مستمر هوا در مشهد به ۶ روز رسید. بنا به گزارش رسانه‌ها شاخص کیفیت هوای مشهد در ۲۴ ساعت گذشته در شرایط ناسالم قرارداشت و میانگین شاخص کیفیت هوا به عدد ۱۰۴ رسید.