خردپسند

واژهٔ خردپسند صفتی مرکب است که از ترکیب دو جزء خرد به معنای عقل و دانش، و پسند به معنای پذیرش و گزینش تشکیل شده است. این ترکیب به‌طور کامل بیانگر مفهومی است که خرد و اندیشه آن را می‌پذیرد و تأیید می‌کند. بر این اساس، خردپسند به معنی آن چیزی است که عقل و منطق آن را شایسته و ستودنی می‌دانند. در متون ادبی و فرهنگی فارسی، این صفت برای توصیف افکار، گفتار، اعمال و اشخاصی به کار می‌رود که با معیارهای منطقی و اخلاقی خردمندان هماهنگی و سازگاری دارند. چنین افعال یا اشخاصی، به دلیل هم‌راستا بودن با موازین عقلانی، لایق تحسین و تمجید شناخته می‌شوند. در حقیقت، خردپسندی معیاری برای سنجش ارزش‌های فکری و رفتاری در چارچوب تعقل و درایت است.

کاربرد این واژه در زبان فارسی نشان‌دهندهٔ اهمیت بنیادین خردورزی و تفکر منطقی در فرهنگ و ادب این سرزمین است. امروزه نیز می‌توان از این اصطلاح در متون رسمی، فلسفی و اجتماعی برای اشاره به تصمیم‌ها، اندیشه‌ها یا الگوهایی استفاده کرد که بر پایهٔ استدلال درست و خردمندی استوار باشند. بنابراین، خردپسند نه تنها یک صفت توصیفی، بلکه بیانگر آرمانی فرهنگی در جهت گرامیداشت خرد و تعقل است.

لغت نامه دهخدا

خردپسند. [ خ ِ رَ پ َ س َ ] ( ن مف مرکب ) ممدوح و لایق ستایش و قابل تحسین. ( ناظم الاطباء ). آنچه او راعقل پسندد. پسندیده عقل. عقل پسند. ( از آنندراج ).

فرهنگ فارسی

ممدوح و لایق ستایش و قابل تحسین آنچه او را عقل پسندد.

جمله سازی با خردپسند

💡 سر در ره هوشمندی آورد خاطر به خردپسندی آورد