تکرارپذیری

{repeatability, reproductability} [علوم دارویی، علوم سلامت] قابلیت تکرار یک آزمون یا اندازه گیری چنانچه بتوان همواره نتیجه ای مشابه یا نزدیک به نتایج قبلی به دست آورد

تکرارپذیری ( به انگلیسی: Repeatability ) یا قابلیت آزمون - آزمون مجدد ( test–retest reliability ) ; وقتی است که اگر در شرایط مشابه اندازه گیری انجام شود، نتایج سنجش پی در پی همان یا مشابه آن اندازه گیری باشد. به عبارت دیگر، اندازه گیری ها توسط یک شخص یا ابزار روی همان مقوله، در شرایط یکسان و در مدت زمان کوتاه انجام می شود. یک پایایی آزمون - بازآزمایی نه چندان عالی سبب تغییرآزمون مجدد می شود. چنین تغییرپذیری می تواند به عنوان مثال تغییرپذیری درون فردی و تغییرپذیری بین مشاهده گر ایجاد شود. زمانی که این تغییرات کوچکتر از یک معیار پذیرش از پیش تعیین شده باشد، ممکن است اندازه گیری «تکرارپذیر» گفته شود.
تغییرپذیری آزمون - آزمون مجدد عملاً برای مثال در پایش ( پزشکی ) شرایط استفاده می شود. در این شرایط، اغلب یک «تفاوت بحرانی» از پیش تعیین شده وجود دارد، و برای تفاوت در مقادیر نظارت شده که کوچکتر از این تفاوت بحرانی هستند، امکان تغییرپذیری به عنوان تنها علت تفاوت ممکن است علاوه بر مثلاً تغییر در بیماری ها یا درمان ها در نظر گرفته شود.
برای ایجاد تکرارپذیری باید شرایط زیر رعایت شود:
• همان ابزارهای آزمایشی
• همان ناظر
• همان ابزار اندازه گیری که در شرایط یکسان استفاده می شود
• همان مکان
• تکرار در مدت زمان کوتاه
• هدف های مشابه
روش های تکرارپذیری توسط بلاند و آلتمن ( ۱۹۸۶ ) توسعه یافتند.
اگر همبستگی بین تجویزهای جداگانه آزمون بالا باشد ( به عنوان مثال ۰/۷ یا بالاتر مانند جدول همسانی درونی آلفای کرونباخ پس پایایی آزمون - آزمون مجدد مناسبی دارد.
ضریب تکرارپذیری نوعی اندازه گیری دقیق و بیانگر مقداری هست که در زیر اختلاف مطلق بین دو نتیجه آزمایش مکرر، با احتمال ۹۵٪ انتظار می رود وجود داشته باشد.
انحراف استاندارد تحت شرایط تکرارپذیری بخشی از درستی و صحت و دقت است.
• بازتولیدپذیری
• پایایی ( آمار )
• پایش ( پزشکی )
• پایش رسانه ها
• صحت و دقت

💡 از ارکان روش علمی، تکرار آزمایش‌ها و تکرارپذیری آزمایشها است. یک آزمایش از تعدادی اعداد و کمیت‌های اندازه‌گیری شده تشکیل شده که به مجموعهٔ آن اندازه‌گیری‌ها یک نمونه آماری گفته می‌شود. این در معنای مفرد بکار می‌رود و اعداد تکرار مربوط، تحت عنوان اندازه نمونه یا حجم آن نمونه نام گذاری می‌شود. هرچه تعداد بیشتر باشد، دقت تخمین و نتیجه‌گیری بیشتر خواهد بود.

💡 از دیگر تفاوت‌های تصاویر ماهواره‌ای با عکس‌های هوایی می‌توان به تکرارپذیری تصاویر ماهواره‌ای، چند طیفی بودن تصاویر ماهواره‌ای و قدرت تفکیک طیفی بهتر تصاویر ماهواره‌ای اشاره کرد. از سوی دیگر عکس‌های هوایی معمولاً قدرت تفکیک مکانی بهتری دارند.

💡 خرید و فروش سکه به صورت عمده و خرد، در ایران انجام می‌شود. با توجه به کاربردهای سکه، مصرف و دادوستد سکه طلای بهار آزادی، از تواتر، تعدد و تکرارپذیری بالایی برخوردار است؛ به نحوی که حتی در مواقع اوج مصرف و داد و ستد (اعیاد رسمی و مذهبی) حجم نقدینگی در گردش این کالا، از برخی از کالاهای اساسی نیز بالاتر است.