«اسم مشتق» در فارسی به نوعی اسم گفته میشود که معمولاً از کنار هم قرار گرفتن یک واژهی اصلی با پسوند، پیشوند یا میانوند بهوجود میآیند. ویژگی مهم اسم مشتق این است که دستکم یکی از جزءهایش معنای مستقل دارد و همین معنا به کل واژه منتقل میشود. این اسمها از دل یک واژهی پایه ساخته میشوند و معنایی تازه اما مرتبط با آن ایجاد میکنند. برای نمونه، از «باران» میتوان «بارانی» ساخت که همخانواده و مشتق از آن است. یا از واژهی «باغ» اسمهایی مثل «باغبان»، «باغچه» و «گلزار» ساخته میشود. در این واژهها وندهایی مانند «بان»، «چه» و «زار» نقش مشتقساز دارند. اسم مشتق در فارسی بخش مهمی از واژهسازی است و باعث گسترش دامنه معنایی زبان میشود. وندهایی مانند «گاه» در «کارگاه» یا «دان» در «گلدان» نیز همین کارکرد را دارند. اسم مشتق به ما کمک میکند از یک مفهوم ساده، واژههای متنوع و دقیق بسازیم.
اسم مشتق
لغت نامه دهخدا
اسم مشتق. [ اِ م ِ م ُ ت َق ق ] ( ترکیب وصفی، اِ مرکب ) رجوع به اسماء مشتقه شود.
جمله سازی با اسم مشتق
💡 صدر سخی که لازم افعال اوست بذل این اسم مشتق است هم از مصدر سخاش
💡 بل بود اسمی که مشتقست ز اوصاف قدیم اسم مشتق چیست دانی وصف مصدر داشتن
💡 بیرون ز عشق و عاشق و معشوق هیچ نیست این هر دو اسم مشتق و آن مصدر آمده