چنان و چنین

چنان و چنین. [ چ ُ / چ ِ ن ُ چ ُ / چ ِ ] ( ترکیب عطفی، اِ مرکب ) کذا و کذا. مؤلف آنندراج بنقل از جواهرالحروف نویسد که: «چنان و چنین » را جایی استعمال کنند که دو چیز یا دو شخص مجهول الحقیقة مراد باشند. لیکن ظاهراً این تعریف درست نیست و «چنان و چنین » در نظم و نثر یا در محاوره بیشتر معنی «آن و این » و «فلان و بهمان » و «این و آن » و نظایر اینها میدهد. همچنانکه در این بیت که مؤلف شاهد آورده است، نیز این معنی مناسب تر است:
آگه از خویشتن چو نیست چنین
چه خبر دارد از چنان و چنین.؟ ( از آنندراج ). || پس از حرف ندا ( اَی ) افاده معنی تحقیر و تذلیل منادا کند و این به منزله «اَیساتَیسا» باشد که در زبان عوام هند نوعی دشنام است. ( از آنندراج ). اَی کذا و کذا:
بانگ برزد مرا خرد که خموش
تو کیی باری ای چنان و چنین.انوری ( از آنندراج ).

مولف آنندراج بنقل از جواهر الحروف نویسد که: (( چنان و چنین ) ) را جایی استعمال کنند که دو چیز یا دو شخص مجهول الحقیقه مراد باشند.

💡 چونکه نیاید چنین به دهر و چنان رفت قصه کنم مختصر، چنان و چنین را

💡 ار چه گویم منم چنان و چنین نیست شو تا شوی تمام گزین

💡 در پاکی وجود تو حرفی ندیده است گوید کسی چنان و چنین است آفتاب؟