ناصر الحق

ناصرالحق. [ ص ِ رُل ْ ح َق ق ] ( اِخ ) رجوع به ناصرالاطروش و نیز رجوع به حسن علوی بن علی و نیز رجوع به محمد الاطروش در همین لغت نامه شود.

ناصرللحق. لقب حسن بن علی بن حسن ابن علی بن عمر ابن علی بن الحسین بن علی بن ابیطالب ( ۲۳٠ یا ۲۲۵ ه.ق - ۳٠۴ ه.ق. ) ملقب به ناصر کبیر والناصر ناصر للحق و ناصرالدین و ناصر کبیر و موصوف به اطروش و اصم. از امرای علوی طبرستان. بر حکام سامانی در ناحیه طبرستان و گیلان خروج کرد و محمد صعلوک حاکم سامانی را شکست داد و تا وقتی که درگذشت بر گیلان و طبرستان و قسمتی از گرگان حکومت داشت. ناصرالحق در عین حال از علمای تفسیر و کلام و فقه و حدیث و ادب و اخبار و لغت بود و آثار بسیار از او نام برده اند.

💡 زیدیه یکی از مذاهب اسلام است که از انشعاب‌های تشیع به‌شمار می‌رود. پیروان این مذهب دوره‌ای در شمال ایران کنونی و دوره‌ای هم در شمال یمن دارای اکثریت نسبی بودند. پیروان زیدی به جای آن که امامت را موروثی و حاصل نص امام پیشین بدانند، معتقدند هر سیدی که از فرزندان فاطمه زهرا باشد و علیه حکومت ظالمی قیام کند، امام خواهد بود. در طبرستان و دیلمان چند قرن حکومت در دست دولت‌هایی زیدی بود و آن‌ها دارای کتابت و صاحب قلم نیز بودند. از آنجا که اکثر آنان تباری عرب داشتند، به زبان عربی آثاری نگاشتند؛ که سرآمد این افراد ناصر الحق اطروش بوده‌است. با این حال از قرون هشتم و نهم هجری، در آثار ایشان زبان محلی طبرستان و دیلم با عربی آمیخت.

💡 در داخل بنا، سقف مدور وجود دارد که در بالای آن سوراخی وجود دارد و به گنبد بنا می‌رسد. مولانا اولیاء ا… آملی می نوسید مقبره ناصر الحق در قرن نهم هجری قمری توسط سیدعلی ساری ساخته شده است.