مزدیسنان

مزدیسنان.[ م َ دَ ی َ ] ( اِ مرکب ) ج ِ مزدیسن. پیروان مزدیسنا. مزدیسنان. جمع مزدیسن است و مزدیسن یعنی خداپرست. ( تاریخ سیستان چ بهار حاشیه ص 34 ). پرستندگان اورمزد. زردشتیان. مقابل دیویسنان یعنی دیوپرستان. ( یادداشت به خط مرحوم دهخدا ). پیروان آئین مزدیسنا را مزدیسنان گویند. ( مزدیسنا و تأثیر آن در ادبیات پارسی ص 3 ). بی شک در قدیم چنانکه درسنت مزدیسنان است از برای هر یک از امشاسپندان....یشتی موجود بوده است. ( یشت ها، تألیف پورداود ج 1 ص 17 ). در مقدمه تاریخ بلعمی نام «مزدیسنان » که لقب مصطلح زردشتیان است ذکر گردیده. ( سبک شناسی ج 2 ص 22 تألیف بهار ): چون زردتشت بیرون آمد و دین مزدیسنان آورد، رستم آن را منکر شد و نپذیرفت. ( تاریخ سیستان چ بهار ص 33 و ص 34 ).
روان شد دین پاک مزدیسنان
ز پیغمبر زراتشت سپتمان.( منسوب به زراتشت بهرام پژدو ).

مزداپرستان، خداپرستان، جمع مزدیسن، مزدیستان هم گفته اند
(اسم ) جمع مزدیسن زرتشت بیرون آمد و دین مزدیسنان آورد...

💡 عناصرِ مزدَیَسنا یکتاپرستانه‌اند و از یکتاپرستی سرچشمه می‌گیرند. البته در برخی منابع، از ایشان به نامِ دوگانه‌پرست هم یاد شده که بیشتر در اثر اشتباهی است که در شناخت درستِ مزدیسنا و بر پایه برداشت‌هایی از دو کتابِ دینکرد و بندهشن انجام شده‌است و مزدیسنان با زروانیان به اشتباه یکی پنداشته شده‌اند، زیرا اعتقاد به دوگانگیِ آفرینشی در میان زروانیان نیرومند است نه مزدیسنان.

💡 زُروانیان فرقه‌ای از مزدیسنان بودند که از مسیرِ اصلیِ سفارش شده در گاهان خارج شده و به تفسیرِ مزدیسنا و وارد کردنِ عناصرِ میترایی به آن پرداختند. زروان گرایی، گونه‌ای نوآوری و بدعت در مزدیسنا بود.

💡 آئین زُروانی مشتق از زُروان است که به دیدِ زروانیان، وجودِ غایی است. زروانیان، فرقه‌ای از مزدیسنان بودند که در باورهای خود دچار انحراف شده و از مزدیسنا خارج شدند. آئین زروانی صورتی از دین زرتشتی است ولی مسلماً زرتشتی نیست. در این باور، باورمندان به تجسمِ زروان، اهورامزدا و دیگر عناصرِ اصلیِ مزدیسنا روی آورند.

💡 به باور زرتشتیان، اهورامزدا آفرینندهٔ جهان است. مزدیسنان اهورامزدا را می‌پرستند. اهورامزدا خالق و داور همهٔ چیزهای مادی و معنوی و نیز آفرینندهٔ روشنی و تاریکی و برقرارکنندهٔ نظم هستی (اَشَه) است.