نیساری. ( اِ ) سپاهی و لشکری، و آن قسم دوم است از چهار قسم طوایف انسان که جمشید قرار داده بود. ( از برهان ) ( از رشیدی ) ( از انجمن آرا ) ( از آنندراج ). نیز رجوع به واژه نامک، تألیف عبدالحسین نوشین، ذیل «کاتوزیان » شود:
صفی بر دگر دست بنشاندند
همی نام نیساریان خواندند.
کجا شیرمردان جنگاورند
فروزنده لشکر و کشورند.فردوسی.
(نِ ) (اِ. ) سپاهی، لشکری.
۱. سپاهی، لشکری.
۲. سرباز داوطلب.
( اسم ) سپاهی لشکری. توضیح فردوسی دربار. طبق. دوم از طبقات چهار گان. زمان چمشید گوید: (( صفی بر دگر دست بنشاندند همی نام نیساریان خواندند. ) ) ( شا. بخ. ۲۴: ۱ ) کلم. ( نیساریان ) در زبانهای ایرانی سابقه ندارد و بی شک محرف کلم. دیگریست از ریش. آرتیستار بمعنی رزمی و سپاهی. همین کلمه است که در فارسی بصورت ( ارتیشدار ) آمده. مسعودی ( ارتشتاران سالار ) بمعنی فرمانده سپاه ( در عصر ساسانی ) آورده است. بنابراین قراین تصور میرود که نیساریان در مصراع فردوسی محرف ( رشتاریان ) مخفف ( رتشتاریان ) و ( ارتشتاریان ) ( بجهت ضرورت شعر ) باشد و مصراع فردوسی را چنین میتوان خواند: ( همی نام رشتاریان خواندند. )
نِیْساری
(جمع: نیساریان) در شاهنامۀ فردوسی، سپاهیان و دومین طبقه از چهار طبقۀ اجتماعی. فردوسی از این طبقه در دورۀ جمشید نام می برد؛ اما این طبقه در همۀ دوره های تاریخی، به ویژه در دوره های اشکانی و ساسانی وجود داشته است.
