ناپرسیده

واژه «ناپرسیده» به معنای چیزی است که درباره آن پرسشی مطرح نشده، درخواست یا تقاضایی برای آن صورت نگرفته و بدون سؤال یا خواست قبلی بیان یا انجام شده است. این واژه معمولاً برای موقعیت‌هایی به کار می‌رود که فردی سخنی را بدون آنکه از او پرسیده باشند بر زبان آورد یا عملی را بدون درخواست دیگران انجام دهد. در متون ادبی و اخلاقی فارسی، «ناپرسیده» اغلب در ترکیب «ناپرسيده گفتن» دیده می‌شود که به معنای سخن گفتن بدون مقدمه، بدون درخواست مخاطب یا پیش از آن است که کسی نظر یا توضیحی بخواهد. این کاربرد معمولاً جنبه‌ای پندآموز دارد و بر اهمیت سنجیده سخن گفتن و پرهیز از بیان مطالب بی‌موقع تأکید می‌کند. از این رو، ناپرسیده گفتن گاهی به معنای دخالت در موضوعی یا اظهار نظر در جایی است که هنوز زمینه یا نیازی برای آن فراهم نشده است. واژه ناپرسیده همچنین می‌تواند به هر امر ناخواسته یا درخواست‌نشده اشاره داشته باشد؛ یعنی چیزی که بدون سؤال، جست‌وجو یا تقاضا مطرح شده باشد. در زبان فارسی، این واژه مفهومی روشن و کاربردی دارد و در بسیاری از متون کهن برای توصیه به احتیاط در گفتار و رعایت آداب گفتگو به کار رفته است. بنابراین، این کلمه به طور کلی به معنای سؤال‌نشده، درخواست‌نشده و چیزی است که بدون پرسش یا خواست قبلی بیان یا انجام شده باشد.