آزادی مشروط

آزادی مشروط
{probation} [اعتیاد] گونه ای مراقبت و پایش مجرمانی که تحت شرایط خاص به جامعه بازگردانده شده اند

آزادی مشروط. آزادی مَشروط
اعطای آزادی به شخص بزهکار، با توقف مشروط اجرای حکم، با هدف اصلیِ اصلاح بزهکار و بازگشت او به جامعه. ماده واحدۀ قانون مجازاتدربارۀ آزادی مشروط زندانیان که در ۲۳/۱۲/۱۳۳۷ش به تصویب رسید، شرایط و تشریفات اعطای آزادی مشروط را معیّن و نحوۀ اعمال آن را توسط دادگاه مشخص کرده است. هم اکنون مواد ۳۷ تا ۴۰ قانون مجازات اسلامی، با تغییراتی تکرار همان شرایط است. آزادی مشروط مختص مجازات حبس تعزیری و بازدارنده است، و مشمول محکومین به دیگر مجازات های مصرحه در قانون نمی شود. به موجب مادۀ ۳۸ این قانون، دادگاهِ صادرکنندۀ حکم قطعی محکومیت در شرایط زیر می تواند حکم به آزادی مشروط محکوم بدهد: ۱. محکوم برای اولین بار به علت ارتکاب جرمی به مجازات حبس محکوم شده و نیمی از مجازات را گذرانده باشد؛ ۲. در طول مدت اجرای مجازات مستمراً از خود حسن اخلاق نشان داده باشد؛ ۳. از اوضاع او معلوم شود که دیگر مرتکب جرمی نخواهد شد؛ ۴. در حد امکان ضرر و زیان مورد حکم دادگاه یا مورد موافقت را پرداخته باشد و یا ترتیب پرداخت آن را بدهد و در مورد حبس توأم با جزای نقدی، مبلغ مزبور را پرداخته و یا با موافقت رئیس حوزۀ قضایی ترتیبی برای پرداخت آن داده باشد. موارد فوق باید به تأیید رئیس و قاضی ناظر زندان و یا رئیس حوزۀ قضایی برسد و شرط آخر نیز باید توسط قاضی اجراکنندۀ حکم تأیید شود. دادگاه در متن حکم آزادی مشروط شرایطی را که شخص محکوم در مدت آزادی مشروط باید رعایت کند، ازقبیل سکونت در محل معیّن و یا معرفی نوبه ای خود به مراکز معیّن، را تعیین و قید می کند که در صورت تخلف وی از این شرایط یا ارتکاب جرم مجدد بقیه محکومیت وی به مرحلۀ اجرا درمی آید. صدور حکم آزادی مشروط منوط به پیشنهاد سازمان زندان ها و تأیید دادستان یا دادیار است و مدت آن کمتر از یک سال و زیادتر از پنج سال نخواهد بود.

گونه‌ای مراقبت و پایش مجرمانی که تحت شرایط خاص به جامعه بازگردانده شده‌اند.

💡 آزادی مشروط اعطای آزادی‌ای است که پیش از پایان دوره محکومیت به محکومان به حبس داده می‌شود تا چنان‌چه در طول مدتی که دادگاه تعیین می‌کند از خود رفتاری پسندیده نشان دهند و دستورهای دادگاه را اجرا کنند، از آزادی مطلق برخوردار شوند. این اقدام در جهت اصلاح بزه‌کار و آماده ساختن وی برای بازگشت به زندگی اجتماعی صورت می‌گیرد. آزادی مشروط شامل کلیه زندانیان اعم از زن و مرد با هر سنی می‌گردد.

💡 به موجب ماده ۳۹ قانون مجازات اسلامی صدور حکم آزادی مشروط منوط به پیشنهاد سازمان زندان‌ها و تأیید دادستان یا دادیار ناظر خواهد بود. همچنین زمان استفاده از آزادی مشروط به موجب ماده ۴۰ قانون مجازات اسلامی حداقل یک سال و حداکثر پنج سال است.

💡 مجرمی که با آزادی مشروط به جامعه بازگردانده شده تحت مراقبت و پایش قرار دارد و در عین حال که تحت نظر مقامات انتظامی است، تحت حمایت‌های درمانی نیز قرار دارد.

💡 نخستین بار آزادی مشروط در سال ۱۳۳۷ وارد نظام کیفری ایران شد. به موجب ماده واحده این قانون هرکس که برای مرتبه اول به علت ارتکاب جنحه یا جنایت به مجازات حبس محکوم شده بود تحت شرایطی می‌توانست از آزادی مشروط استفاده نماید این قانون بعدها وارد قانون مجازات اسلامی گردید و در سال ۱۳۷۷ اصلاح شد و در آخرین مرحله به تاریخ ۱ اردیبهشت ماه سال ۱۳۹۲ شمسی در مادهٔ ۵۸ قانون مجازات اسلامی اصلاح شد.

💡 در تاریخ ۸ می ۲۰۱۳ کاسترو به اتهام چهار فقره آدم‌ربایی و سه فقره تجاوز به عنف محکوم شد. کاسترو به عنوان بخشی از توافق‌نامه با دادگاه به ۹۳۷ فقره اتهام جنایی شامل تجاوز به عنف، آدم‌ربایی و قتل اعتراف کرد و توسط دادگاه به به حبس ابد به علاوه ۱۰۰۰ سال حبس در زندان بدون امکان آزادی مشروط محکوم شد. یک ماه بعد کاسترو با ملافه خود را در زندان حلق‌آویز کرد.

💡 بکتاش در اواخر آذر ۱۳۹۹ از داخل زندان، پیام صوتی سه دقیقه‌ای فرستاد که در آن به مسائلی نظیر اعمال فشار از سوی مأموران امنیتی، مشکلات دسترسی به تلفن عمومی و عدم نظارت بر فروشگاه زندان اوین اشاره داشت و نیز گفت که از همبندانش برای مرخصی گرفتن یا آزادی مشروط، توبه‌نامه و تعهدنامه گرفته می‌شود.