{reliability} [علوم سلامت] درجۀ ثبات نتایج به دست آمده از تکرار یک روش اندازه گیری
{sustainability} [علوم نظامی] یکی از مؤلفه های توانمندی نظامی که مرتبط با قابلیت حفظ سطح مورد نیاز فعالیت های عملیاتی و تداوم آنها تا دستیابی به اهداف نظامی است
پایایی، یا پایداری ( به انگلیسی: Sustainability ) توانایی وجود مداوم است. به طور کلی پایداری در قرن بیست و یکم، به ظرفیت زیست کره و تمدن بشری در همزیستی در کنار هم اشاره دارد. پایداری همچنین به عنوان فرایند تغییرات حفظ شده توسط انسان ها در یک محیط متوازن هم ایستا است، که در آن بهره برداری از منابع، جهت سرمایه گذاری ها، جهت گیری توسعه فناوری و تغییرات نهادی همه با هم هماهنگ و در هارمونی هستند و پتانسیل های فعلی و آینده را برای تأمین نیازها و آرزوهای بشری تقویت می کنند. برای بسیاری در این زمینه، پایداری از طریق ستون ها یا حوزه های زیر تعریف می شود: محیط زیست، اقتصادی و اجتماعی، که طبق گفته فریجوف کاپرا مطابق با اصول تفکر سیستمی باشد. ( نظریه سیستم ها را ببینید ) حوزه های فرعی توسعه پایدار نیز در نظر گرفته شده است که عبارتند از: فرهنگی، فناوری و سیاسی. بر اساس گزارش آینده مشترک ما، توسعه پایدار به عنوان توسعه ای تعریف می شود که «نیازهای حال حاضر را تأمین کند بدون اینکه توانایی نسل های آینده در تأمین نیازهای خود را به خطر بیندازد. » توسعه پایدار ممکن است اصل سازماندهی کننده پایداری باشد، اما برخی دیگر ممکن است این دو اصطلاح را متناقض بدانند. ( یعنی توسعه ذاتاً ناپایدار است ) .
اکوسیستم ها و محیط های سالم برای بقای انسان و موجودات دیگر ضروری هستند. راه های کاهش تأثیر منفی انسانی عبارتند از: مهندسی شیمی سازگار با محیط زیست، مدیریت منابع محیطی، حفاظت از محیط زیست و کنترل جمعیت انسانی است. اطلاعات از رایانش سبز، شیمی سبز، علوم زمین، علوم زیست محیطی و زیست شناسی بقا بدست می آیند. اقتصاد اکولوژیک زمینه های تحقیقات دانشگاهی را مطالعه می کند که هدف آنها پرداختن به اقتصاد بشر و اکوسیستم های طبیعی است.
پایایی (آمار). پایایی یا قابلیت اعتماد ( به انگلیسی: Reliability ) در آمار و روان سنجی، قوام کلی یک سنجش است. یک اندازه گیری یا سنجش در صورت تولید نتایج مشابه در شرایط ثابت از پایایی بالایی برخوردار خواهد بود. اگر روند آزمایش با گروهی از برگزارکنندگان آزمون تکرار شود، اساساً همان نتایج به دست می آید. انواع مختلفی از ضرایب قابلیت اطمینان، با مقادیر بین ۰٫۰۰ ( خطای بسیار ) و ۱٫۰۰ ( بدون خطا ) ، معمولاً برای نشان دادن میزان خطا در پایایی استفاده می شود. به عنوان مثال، اندازه گیری قد و وزن افراد پایایی بالایی دارد.
در تحقیقات پیمایشی دو نوع خطا وجود دارد خطای تصادفی و خطای اندازه گیری. خطای تصادفی مربوط به نحوه نمونه گیری است و خطای اندازه گیری مربوط به ابزار اندازه گیری. پایایی به این معنی است که تکرار یک آزمون توسط افراد مختلف تا چه اندازه نتایج یکسانی می دهد. وقتی ابزار پژوهشی پایایی دارد یعنی افراد مختلف می توانند به نتیجهٔ یکسانی برسند و تکرار آزمایش همواره نتیجهٔ قابل پیش بینی دارد. ضریب قابلیت اعتماد یا پایایی نشانگر آن است که تا چه اندازه ابزار اندازه گیری ویژگی های با ثبات آزمودنی یا ویژگی های متغیر و موقتی آن را می سنجد. لازم به ذکر است که پایایی در یک آزمون می تواند از موقعیتی به موقعیت دیگر کاملا متفاوت باشد. برای محاسبه ضریب قابلیت اعتماد ابزارهای اندازه گیری شیوه های مختلفی وجود دارد. از جمله الف ) بازآزمایی ، ب ) همتاسازی ، ج ) روش تصنیف ( دو نیمه کردن ) و د ) روش کودر - ریچاردسون ه ) الفای کرونباخ
[ویکی فقه] پایایی (روان شناسی). پایایی، از اصطلاحات به کار رفته در علم روان شناسی، یک ابزار اندازه گیری بوده و عبارت است از درجه ثبات، همسانی و قابلیت پیش بینی آن در اندازه گیری هر آنچه اندازه می گیرد. این کیفیت، در هر نوع اندازه گیری، یک امر اساسی است.اکثر سازندگان آزمون و محققان اگر ضریب پایایی ۹۰/۰ یا بیشتر را به دست آورند، احساس رضایت می کنند اما از ضریب کمتر از ۷۰/۰ ناراضی می شوند. پایایی یک آزمون تا حدی تابع طول آزمون است.هر چه طول آزمون بیشتر باشد، پایایی آن بیشتر است. پایایی تا حدی تابع ناهمگنی گروه نیز است. ضریب پایایی با افزایش گستردگی یا ناهمگنی آزمودنی هایی که در آزمون شرکت می کنند، افزایش می یابد. بر عکس، هر چه گروه نسبت به ویژه گی ای که اندازه گیری می شود، همگن تر باشد، ضریب پایایی کمتر خواهد بود.
برای برآورد پایایی روش های مختلفی وجود دارد مانند: پایایی مجدد یا بازآزمایی؛ اجرای فرم های همتا؛ پایایی آزمون های موازی؛ دو نیمه کردن آزمون.
← پایایی مجدد یا بازآزمایی
۱. ↑ بیابانگرد، اسماعیل، روش های تحقیق در روان شناسی و علوم تربیتی، تهران، دوران، ۱۳۸۴، چاپ اول، ص۳۴۵.۲. ↑ نبوی، بهروز، مقدمه ای بر روش تحقیق در علوم اجتماعی، تهران، فروردین، ۱۳۷۱، چاپ دهم، ص۱۵۹.۳. ↑ نجفی، حبیب الله، روش های تحقیق در علوم تربیتی و روان شناسی، تهران، احسن، ۱۳۸۶، چاپ اول، ص۶۲.
منبع
سایت پژوهه، برگرفته از مقاله «اعتبار و پایایی»، تاریخ بازیابی ۹۷/۱۱/۳۰.
...
