ماهی پنگوسی (Pangasiidae) یا گربهماهی کوسهای یک خانواده از ماهیهای آب شیرین و آب لبشور است که عمدتاً در نواحی جنوبی آسیا، از پاکستان تا برونئی یافت میشود. این خانواده شامل حدود 30 گونه مختلف است که از جمله آنها میتوان به ماهی پنگوسی غولپیکر اشاره کرد که یکی از بزرگترین ماهیهای آب شیرین شناخته شده است و به دلیل تغذیه از گیاهان، در معرض خطر انقراض قرار دارد. همچنین، برخی از گونههای این خانواده در صنعت آبزیپروری در دلتای مکونگ ویتنام مورد استفاده قرار میگیرند.
توصیف ظاهری
ماهیهای پنگوسی دارای ویژگیهای ظاهری خاصی هستند:
بال پشتی: بال پشتی (دورسال) آنها به سمت جلو و نزدیک به سر قرار دارد و معمولاً بلند و مثلثی شکل است، که به نام رایج آنها الهام بخشیده است.
بال مقعدی: بال مقعدی آنها نسبتاً بلند است و دارای 26 تا 46 شعاع میباشد.
باربلها: معمولاً دو جفت باربل دارند، باربلهای ماکسیلاری و یک جفت باربل چانهای. با این حال، ماهی پنگوسی غولپیکر بالغ تنها باربلهای ماکسیلاری دارد.
بدن فشرده: بدن آنها فشرده و دارای یک بال کوچک چربی (آدیپوز) است.
اهمیت اقتصادی و زیستمحیطی
ماهیهای پنگوسی به دلیل قابلیتهای آبزیپروری و ارزش غذایی خود، در اقتصاد محلی و جهانی اهمیت زیادی دارند. با این حال، برخی از گونهها به دلیل تخریب زیستگاهها و صید بیرویه در معرض خطر انقراض قرار دارند.