سبک المقال لفک العقال

دانشنامه اسلامی

[ویکی نور] «سبک المقال لفک العقال»، تألیف شیخ عبد الواحد، محمد بن عبد العزیز بن طواح تونسی(718 - 673ق)، به زبان عربی و مشتمل بر ذکر اسامی و شرح حال و کرامات تعدادی از عرفا و علمای تونس و اندلس و پاره ای از سخنان آنهاست.
کتاب، مشتمل بر سه فصل و شرح حال 26 تن از عرفا و علما است. در آغاز کتاب، پس از مقدمه محمد عبد الهادی منونی، نوشته محقق کتاب، محمد مسعود جبران، مشتمل بر شرح زندگی مؤلف و آثار قلمی وی، وصف نسخه خطی کتاب و اهمیت آن و روش تحقیق محقق در مورد این کتاب، درج شده است.
مؤلف، در متن، از آیات قرآن، روایات معصومین، اشعار عرب و حکایات استفاده نموده است.
مؤلف، پس از مقدمه، فصلی را تحت عنوان«در شناخت علم و شرافت آن»، باز کرده و در آن، از نسبت علم با معرفت و سخنان بزرگان در این باره و ملاک شرافت و ارزش علم و... سخن گفته است، آن گاه به معرفی تعدادی از بزرگان علم و عرفان همراه با ذکر القاب و صفاتی ویژه در مورد هر کدام پرداخته است؛ به نمونه هایی از کار وی توجه فرمایید:
1. ابو محمد عبد العزیز مهدوی: قطب زمان و سرور یاران خویش، آقای مردم روزگار خود و تکیه گاه هم شهریان خویش، شیخ پیشوای عارف، معدن اسرار پنهان، سرچشمه معانی الهی، خورشید حقیقت، پیشوای طریقت، ابو محمد عبد العزیز بن ابی بکر قرشی مهدوی - که خدا از وی خوشنود باد - مردی بود درس ناخوانده که از قرآن هیچ نمی خواند(نمی توانست بخواند)، سپس خواند...
[ویکی فقه] سبک المقال لفک العقال (کتاب). «سبک المقال لفک العقال»، تالیف شیخ عبد الواحد، محمد بن عبد العزیز بن طواح تونسی (۷۱۸- ۶۷۳ ق)، به زبان عربی و مشتمل بر ذکر اسامی و شرح حال و کرامات تعدادی از عرفا و علمای تونس و اندلس و پاره ای از سخنان آنهاست.
کتاب، مشتمل بر سه فصل و شرح حال ۲۶ تن از عرفا و علما است. در آغاز کتاب، پس از مقدمه محمد عبد الهادی منونی، نوشته محقق کتاب، محمد مسعود جبران، مشتمل بر شرح زندگی مؤلف و آثار قلمی وی، وصف نسخه خطی کتاب و اهمیت آن و روش تحقیق محقق در مورد این کتاب، درج شده است. مؤلف، در متن، از آیات قرآن، روایات معصومین، اشعار عرب و حکایات استفاده نموده است.
گزارش محتوا
مؤلف، پس از مقدمه، فصلی را تحت عنوان «در شناخت علم و شرافت آن»، باز کرده و در آن، از نسبت علم با معرفت و سخنان بزرگان در این باره و ملاک شرافت و ارزش علم و... سخن گفته است، آن گاه به معرفی تعدادی از بزرگان علم و عرفان همراه با ذکر القاب و صفاتی ویژه در مورد هر کدام پرداخته است؛ به نمونه هایی از کار وی توجه فرمایید: ۱. ابو محمد عبد العزیز مهدوی: قطب زمان و سرور یاران خویش، آقای مردم روزگار خود و تکیه گاه هم شهریان خویش، شیخ پیشوای عارف، معدن اسرار پنهان، سرچشمه معانی الهی، خورشید حقیقت، پیشوای طریقت، ابو محمد عبد العزیز بن ابی بکر قرشی مهدوی - که خدا از وی خوشنود باد- مردی بود درس ناخوانده که از قرآن هیچ نمی خواند (نمی توانست بخواند)، سپس خواند... ۲. شیخ ابو الحسن علی شاذلی: پیشوای روزگار خویش و ذخیره همگنان خود، پیشوای یگانه، عالم عامل محقق مدرک ذائق، حامل پرچم عرفان و ناشر علم بیان، شیخ ابو الحسن علی شاذلی - که خدا از وی خوشنود باد-... ۳. ابو عبدالله محمد تجانی: شیخ فقیه ادیب، شاعر بزرگوار برخوردار، ابو عبدالله محمد بن احمد تجانی، آبار (ابو عبدالله بن الآبار) را ملاقات کرد و از وی آموخت و بسیار از او روایت نمود... افراد دیگری که مؤلف، شرح حال آنها رابیان کرده و کرامات و سخنانی را از آنها نقل نموده، عبارتند از: ابو مدین شعیب اندلسی، شیخ ابو الحسن علی تجیبی، ابو عبدالله محمد حاتمی، ابو الحسن علی نمیری، ابو طاهر اسماعیل رکراکی، ابو محمد عبدالله مرجانی، ابو عبدالله محمد قیسی، ابو العباس بن یوسف سلمی، ابو علی عمر هذلی، ابو الحسن علی رمانی، ابو الحسن علی تجانی، ابو الحسن علی هواری، ابو عبدالله محمد مستاری، ابو طاهر بن یحیی قرشی، ابو عبدالله محمد بن رشید سبتی، ابو القاسم بن احمد بن عمیره، ابو محمد عبدالله قرطبی، ابو الحسن حازم قرطاجنی، ابو عبدالله بن ابی تمیم، ابو العباس احمد بن قصیره، ابو عبدالله محمد توزری، ابو الحسن یحیی معافری و ابو عبدالله بن شیلو.
وضعیت کتاب
فهرست مطالب و موضوعات، فهرست آیات قرآنی، فهرست احادیث، فهرست اشعار، فهرست امثال و اقوال، فهرست اسماء کتاب ها، فهرست اعلام، فهرست اماکن و مصادر و مراجع در آخر کتاب بیان شده است. محقق، در پاورقی ها، با اتکاء به برخی از منابع، به توضیحاتی در مورد برخی از اعلام پرداخته و علاوه بر این، اختلاف نسخ و معنی پاره ای از الفاظ دشوار را ذکر کرده است.