واژه «ژومیده» در زبان فارسی کهن به زمینی گفته میشود که کشت و زراعت آن آبیاری شده و آب به آن رسیده باشد. این واژه بیشتر در متون قدیمی و فرهنگهای لغت برای توصیف مزرعه یا کشتزاری به کار رفته است که پس از کاشت، با آب سیراب شده و آماده رشد محصول باشد. از نظر معنایی، «ژومیده» اشاره به زمینی دارد که حالت خشک و بیحاصل نداشته، بلکه با رسیدن آب، قابلیت رویش و باروری در آن فراهم شده است. در ساختار کشاورزی سنتی، آبیاری یکی از مهمترین عوامل حاصلخیزی زمین به شمار میرفت و از همین رو چنین واژههایی در زبان فارسی شکل گرفتهاند. این اصطلاح میتواند هم به خود زمین زراعی و هم به فرایند آبدادن به کشت اشاره داشته باشد. در برخی کاربردهای ادبی، این واژه به صورت استعاری نیز برای بیان طراوت، تازگی و آمادگی برای رشد به کار رفته است. از منظر واژهشناسی، «ژومیده» در حوزه واژگان مرتبط با کشاورزی و محیط روستایی قرار میگیرد و بازتابی از اهمیت آب در زندگی سنتی ایرانیان است. این واژه امروز کمتر در زبان روزمره استفاده میشود، اما در متون لغوی و ادبی همچنان دارای ارزش معنایی و تاریخی است. بنابراین، «ژومیده» به مزرعه یا زمین زراعی گفته میشود که آبیاری شده و برای رویش و رشد محصولات آماده و بارور است.
ژومیده
لغت نامه دهخدا
ژومیده. [ دَ / دِ ] ( ن مف ) کشت وزراعت آب زده. ( برهان ). مزرعه و کشت زار آب داده شده.