هواسنگ

«هواسنگ» یا Lithometeor در هواشناسی به پدیده‌ای گفته می‌شود که در آن ذرات جامد و خشک مانند گرد و غبار، شن، خاک، دود یا خاکستر آتشفشانی در جو زمین معلق می‌شوند و حالت خاصی از کاهش شفافیت هوا را ایجاد می‌کنند. این ذرات برخلاف باران یا برف، منشأ مایع ندارند و به صورت مستقیم از سطح زمین یا فعالیت‌های طبیعی و انسانی وارد جو می‌شوند. هواسنگ معمولاً در شرایطی شکل می‌گیرد که بادهای شدید سطح زمین را تحت تأثیر قرار داده و ذرات ریز خاک یا ماسه را به ارتفاعات بالاتر منتقل می‌کنند. این پدیده می‌تواند به صورت گردوغبار معلق، مه خشک یا حتی طوفان‌های شن در مناطق بیابانی و نیمه‌بیابانی ظاهر شود. وجود هواسنگ در هوا باعث کاهش دید افقی شده و شرایط جوی را برای فعالیت‌های روزمره، حمل‌ونقل هوایی و زمینی دشوار می‌سازد. از نظر علمی، هواسنگ یکی از انواع پدیده‌های جوی غیرآبی محسوب می‌شود و در مقابل هیدرومئورها قرار می‌گیرد که شامل بارش‌های مایع و جامد هستند. شدت این پدیده بسته به میزان ذرات معلق و قدرت باد می‌تواند از حالت خفیف تا طوفان‌های شدید گرد و غبار متغیر باشد. در برخی مناطق، فعالیت‌های انسانی مانند کشاورزی نادرست یا تخریب پوشش گیاهی نیز به افزایش این پدیده کمک می‌کند. این پدیده علاوه بر تأثیر بر کیفیت هوا، می‌تواند بر سلامت انسان، به‌ویژه سیستم تنفسی، اثرات منفی قابل توجهی داشته باشد.