مدرس افغانی محمدعلی

محمدعلی مدرس افغانی از عالمان دینی، مدرسان برجسته و پژوهشگران حوزه علمیه در دوران معاصر بود که در سال ۱۲۸۴ هجری شمسی در روستای خاربیه از منطقه کوهستانی جاغوری در افغانستان و در خانواده‌ای اهل علم و ایمان به دنیا آمد و از کودکی تحت تربیت پدرش به فراگیری علوم دینی و مقدمات تحصیل پرداخت. او در سال‌های آغازین زندگی به همراه پدرش سفری به روسیه داشت، اما هم‌زمان با وقوع انقلاب کمونیستی در آن کشور، مسیر زندگی آنان تغییر کرد و خانواده‌اش به مشهد مقدس مهاجرت کردند و در آنجا اقامت گزیدند. محمدعلی مدرس افغانی در مشهد وارد فضای علمی حوزه شد و در نوجوانی دروس مقدماتی و سطوح حوزوی را در مدرسه عباسقلی‌خان نزد استادان برجسته‌ای فرا گرفت و به دلیل استعداد فراوان، آموخته‌های خود را به دیگران نیز منتقل می‌کرد. او پس از درگذشت پدرش در سن هجده سالگی تصمیم گرفت برای ادامه تحصیل به حوزه علمیه نجف اشرف مهاجرت کند و مسیر دشواری را در این راه پیمود. وی سفر معنوی و علمی خود را با پای پیاده و در شرایط سخت آغاز کرد و پس از یک سال، هم‌زمان با اربعین حسینی وارد کربلای معلی شد و سپس پس از چند روز اقامت به نجف اشرف رفت و به تحصیل علوم دینی در سطح عالی پرداخت. او در طول سال‌های تحصیل خود از محضر استادان بزرگ و علمای برجسته بهره‌مند شد و در مسیر علمی خود به جایگاه بالایی در تدریس و تحقیق رسید. پس از فشارهای سیاسی و سختی‌های ناشی از حکومت بعث عراق، ناچار شد حوزه نجف را ترک کند و در سال ۱۳۵۴ شمسی به حوزه علمیه قم هجرت نماید. در حوزه قم، او به عنوان یکی از مدرسان فعال شناخته شد و روزانه چندین درس را در سطوح مختلف حوزوی تدریس می‌کرد و شاگردان بسیاری را تربیت نمود. شخصیت علمی او با تلاش، پشتکار و فعالیت گسترده در آموزش علوم دینی شناخته می‌شود و نقش مهمی در انتقال معارف حوزوی به نسل‌های بعدی داشته است. بنابراین، محمدعلی مدرس افغانی را می‌توان یکی از چهره‌های برجسته علمی و حوزوی معاصر دانست که زندگی او سرشار از تلاش علمی، هجرت‌های دشوار و خدمت به آموزش دینی بوده است.

دانشنامه اسلامی

[ویکی نور] محمدعلی مدرس افغانی، فرزند مرادعلی خان (معروف به ملامراد) در سال 1284ش در روستای خاربیه سرزمین کوهستانی جاغوری- از توابع استان غزنی- افغانستان زاده شد. وی در کودکی با تشویق پدرش به تحصیل علم پرداخت.
او در کودکی همراه پدرش به روسیه سفر کرد. همزمان با ورود ایشان به روسیه، انقلاب کمونیستی در روسیه آغاز شد و آنان روسیه را به قصد مشهد مقدس ترک کردند و در محله حیطه میدان کهنه سکنا گزیدند. وی در این محله به مکتب رفت و در پانزده سالگی جامع المقدمات و سطوح را در مدرسه عباس قلی خان، نزد استادان فرزانه ای مانند بهشتی، شیخ علی نیا و ادیب نیشابوری، فراگرفت. او استعداد سرشاری داشت و هرچه را می آموخت به دیگران یاد می داد.
وی پس از فوت پدرش، در 18 سالگی تصمیم گرفت برای ادامه تحصیل به نجف اشرف مهاجرت نماید.او در روز اربعین مشهد مقدس را ترک کرد و در روز اربعین سال بعد با پای پیاده، وارد کربلای معلا شد.
وی سرانجام بعد از تحمل مرارت های فراوان، با صورت افروخته و قدم های ورم کرده، وارد حرم مطهر حضرت اباعبدالله الحسین(ع) شد. خودش در این باره می گوید: «حالت عجیبی داشتم که بعد از آن هیچ گاه آن حالت برایم پیش نیامد». وی بعد از سه روز اقامت در شهر مقدس کربلا، وارد نجف اشرف شد و به تحصیل علوم دینی پرداخت.
استادان دروس سطح و خارج وی عبارتند از آیات عظام:
وی در اثر ظلم رژیم بعث عراق، بعد از تحمل مشقات و ستم، در سال 1354ش مجبور به ترک حوزه نجف و هجرت به حوزه علمیه قم شد. او در حوزه علمیه قم، روزانه 8 تا 12 درس را تدریس می کرد.