محمدحسین بن شکرالله شهرستانی اصفهانی

محمدحسین بن شکرالله شهرستانی اصفهانی از خوشنویسان، ادیبان و دانشمندان برجسته اصفهان در قرن دهم هجری قمری به شمار می‌رود که در فضای علمی و هنری دوره صفویه رشد و پرورش یافت. او در اصفهان به تحصیل علوم ادبی و هنری پرداخت و در همان‌جا پایه‌های دانش و مهارت خود را در زمینه خوشنویسی و ادب فارسی و عربی استوار کرد. پس از مدتی به قزوین، که در آن زمان یکی از مراکز مهم علمی و سیاسی صفویان بود، مهاجرت کرد و در آنجا توانست در میان بزرگان و درباریان صفوی شهرت و اعتبار قابل توجهی به دست آورد. در دوره سلطنت سلطان محمد خدابنده، پدر شاه عباس صفوی، به مقام استیفای ممالک محروسه منصوب شد و در امور دیوانی و اداری نقش مهمی ایفا کرد. با روی کار آمدن شاه عباس صفوی، او از مناصب دیوانی کناره‌گیری کرد و بنا بر برخی گزارش‌ها راهی هند شد و در آن سرزمین به فعالیت علمی و اداری ادامه داد. در هند نیز به مقام منشی‌گری پادشاه آن دیار رسید و در دستگاه حکومتی به عنوان فردی ادیب و خوشنویس شناخته شد. وی در خوشنویسی به‌ویژه در خط نستعلیق مهارت بسیار بالایی داشت و آثار او از نظر زیبایی و استحکام خط مورد توجه اهل فن قرار می‌گرفت. برخی منابع او را از نظر مهارت خوشنویسی در حد و هم‌ردیف استادان بزرگ این هنر مانند درویش بلخی دانسته‌اند. همچنین در نوشتن خطوط ثلث و نسخ نیز چیره‌دست بود و در میان هنرمندان زمان خود جایگاه ممتازی داشت. سرانجام این ادیب و خوشنویس برجسته در سال ۱۰۰۴ هجری قمری درگذشت و نام او در تاریخ هنر و ادب ایران به عنوان یکی از چهره‌های مهم دوره صفویه باقی ماند.

دانشنامه اسلامی

[ویکی فقه] محمدحسین بن شکرالله شهرستانی اصفهانی، خوشنویس و ادیب دانشمند اصفهان در قرن دهم هجری می باشد.
میرزا محمّدحسین بن میرزا شکرالله شهرستانی اصفهانی، خوشنویس و ادیب دانشمند قرن دهم هجری. ظاهراً در اصفهان به تحصیل علم و ادب پرداخته و سپس به قزوین رفته و نزد بزرگان صفویه شهرت و اعتبار یافته است. در زمان سلطان محمد خدابنده (پدر شاه عباس صفوی) به سمت استیفای ممالک محروسه منصوب شد. او با به سلطنت رسیدن شاه عباس، ظاهراً از کار کناره گرفته و به هند مهاجرت کرد تا اینکه به سمت منشی گری پادشاه هند منصوب شد و سرانجام در سال ۱۰۰۴ق وفات یافت. او خوشنویسی ماهر بود و خط نستعلیق را در نهایت زیبایی می نوشت تا جایی که او را تالی مولانا درویش بلخی می شمردند. گویند خطوط ثلث و نسخ تعلیق (نستعلیق) را نیز خوش می نوشت.
منشی قمی، احمد بن حسین، گلستان هنر، ص۵۴.
۱. ↑ منشی قمی، احمد بن حسین، گلستان هنر، ص۵۴.۲. ↑ تذکره خوشنویسان، ص۵۵.۳. ↑ همایی، جلال الدین، تاریخ اصفهان (هنر و هنرمندان)، ص۲۰۰.۴. ↑ هاشمی، محمدجعفر، تاریخ پانصد ساله خاندان شهرستانی، ص۱۱۲-۱۱۰.
منبع
مهدوی، سیدمصلح الدین، اعلام اصفهان، ج۲، ص۶۸۶.
...