کلمهی «عزلتیان» نام طایفهای از صوفیه است که به سبک زندگی عزلتگزینانه و ریاضتطلبانه شهرت دارند. این واژه از ریشه «عزلت» گرفته شده است؛ عزلت به معنای کنارهگیری از اجتماع و دوری از هیاهو و مشغلههای دنیوی است. به این ترتیب، عزلتیان به گروه یا طایفهای از صوفیان گفته میشود که زندگی خود را به عبادت، ریاضت، تفکر و دوری از تعلقات مادی اختصاص میدهند. این افراد معمولاً در خلوت، گوشهگیری و سکوت به تمرینات روحانی میپردازند و از زندگی شهری یا اجتماعی فاصله میگیرند. رفتار و منش عزلتیان معمولاً با سادهزیستی، فروتنی و پرهیزکاری همراه است. این واژه بیشتر در متون تاریخی، عرفانی و صوفیانه کاربرد دارد و در مکالمه روزمره کمتر استفاده میشود. از نظر معناشناسی، عزلتیان با مفاهیمی مانند گوشهنشینان، صوفیان ریاضتکش و زاهدان هممعنی است.
عزلتیان
لغت نامه دهخدا
عزلتیان. [ ع ُ ل َ ] ( اِخ ) نام طایفه ای از صوفیه است. ( یادداشت مرحوم دهخدا ): یکی رادیدم که چون مرغ می پرید، چون با او رسیدم گفتم صحبت عزلتیان را چون گذاشتی. ( انیس الطالبین بخاری ). جماعتی از عزلتیان به عبادت حضرت ایشان آمدند. ( انیس الطالبین ص 157 ). به چه سبب از میان عزلتیان جدا شده ای. ( انیس الطالبین ص 164 ). نقل کردند از برکةالزمان قطب عزلتیان عبدالقدوس الوهاب. ( انیس الطالبین ص 227 ).