رمزۀ اغازش

عبارت «رمزۀ آغازش» (به انگلیسی: initiation codon یا start codon) یکی از مفاهیم بنیادی در زیست‌شناسی مولکولی و ژنتیک است. رمزۀ آغازش به توالی خاصی از سه نوکلئوتید (کدون) در مولکول RNA پیام‌رسان (mRNA) گفته می‌شود که شروع ترجمه پروتئین را مشخص می‌کند. در بیشتر موجودات، رمزۀ آغازش معمولاً AUG است که کدکننده‌ی اسید آمینه متیونین (Methionine) محسوب می‌شود. این رمز آغازگر باعث می‌شود که ریبوزوم در هنگام ساخت پروتئین، بداند از کجا باید خواندن توالی RNA را آغاز کند. نقش رمزۀ آغازش بسیار حیاتی است، زیرا اگر محل شروع ترجمه اشتباه انتخاب شود، کل پروتئین اشتباه یا ناقص ساخته می‌شود. در واقع، این رمز همانند علامت «شروع» در یک خط تولید زیستی عمل می‌کند و نظم فرآیند ترجمه را تضمین می‌نماید. در کنار این فرایند، معمولاً رمزۀ پایانی (stop codon) نیز وجود دارد که پایان ترجمه را مشخص می‌کند. وجود رمز آغازگر در توالی ژنی، یکی از نشانه‌های اصلی برای تشخیص محل آغاز پروتئین‌سازی در DNA یا RNA است. در پژوهش‌های ژنتیکی، رمزۀ آغازش ابزار مهمی برای شناسایی ژن‌ها و طراحی توالی‌های مصنوعی (مانند ژن‌سازی یا مهندسی ژنتیک) به شمار می‌آید.