ابومحمد تادلی

ابومحمد تادلی، با نام کامل عبدالله بن محمد تادلی، در سال ۵۱۱ هجری قمری برابر با ۱۱۱۷ میلادی به دنیا آمد و در سال ۵۹۷ هجری قمری برابر با ۱۲۰۱ میلادی درگذشت. او فقیه، ادیب، شاعر و محدث مالکی مذهب بود و در شهر تادله، نزدیک فاس و تلمسان زاده شد و در مکناسه سکونت یافت. پدرش، ابوعبدالله، حافظ قرآن و پیرو مذهب مالکی بود و در دولت مرابطون مدتی در فاس سمت مشاور داشت. خود تادلی نیز مدتی قضاوت فاس را بر عهده داشت و پس از پایان دولت مرابطون به اندلس رفت تا در محضر ابوبکر ابن عربی حدیث بیاموزد، ولی به دلیل اختلاف میان فقها موفق نشد. او از شاگردان و محدثان برجسته‌ای چون قاضی عیاض و ابن بشکوال بود و از ابن بشکوال اجازه روایت گرفت. تادلی همچنین با ابن صائغ دیداری کوتاه داشت و پس از مدتی قضاوت بسطه، به مکناسه رفت و در آنجا اقامت گزید. استناد علمی او بیشتر بر ابوبحر اسدی و ابومحمد ابن عتاب بود و خود به شجاعت، دلاوری، خط خوش و شعر گفتن شهرت داشت. آثار او شامل روایت حدیث و تألیفات فقهی و ادبی است و در تاریخ علم مالکی مذهب جایگاهی ویژه دارد.

دانشنامه اسلامی

[ویکی فقه] تادَلی، ابومحمد عبدالله بن محمد (۵۱۱-۵۹۷ق/۱۱۱۷-۱۲۰۱م)، فقیه، ادیب، شاعر و محدث مالکی مذهب بود.
وی در تادَله، شهری در نزدیکی فاس و تلمسان زاده شد و در مکناسه درگذشت. پدرش ابوعبدالله حافظ قرآن و پیرو مذهب مالکی بود و در دولت مرابطون، مدتی در فاس سمت مشاورت داشت و در زمان موحدون نیز خلیفه یوسف بن عبدالمؤمن، قضای شهر فاس را به او سپرد.
مشایخ
خود تادلی نیز مدتی در فاس منصب قضا داشت. وی در پایان دولت مرابطون به اندلس رفت و در آن جا بر آن شد تا در محضر ابوبکر ابن عربی که در آن هنگام در اشبیلیه به سر می برد، استماع حدیث کند، اما به علت اختلافی که میان برخی از فقها و ابن عربی وجودداشت، موفق به این کار نشد. تادلی ملازمت قاضی عیاض، محدث مشهور اندلسی و ابن بشکوال را از افتخارات خود می دانست و از ابن بشکوال اجازۀ روایت گرفت. وی گویا علاوه بر آن دو تن، در شهر المریه با ابن صائغ نیز دیداری کوتاه داشته است. تادلی پس از آن که مدتی قضای شهر بسطه را عهده دار بود، به مکناسه رفت و در همان جا مسکن گزید. استناد علمی او در روایت بیش تر بر ابوبحر اسدی و ابومحمد ابن عَتّاب بوده است. ابومحمد ابن حوط الله و ابوالربیع ابن سالم از جملۀ افرادی هستند که از وی روایت کرده اند.
خصیصه های اخلاقی
تادلی به شجاعت و دلاوری مشهور بود و علاوه بر فضایل علمی، خطی خوش داشت و شعر نیز می گفت.
آثار
...