بطلان واقعی

[ویکی فقه] بطلان مستفاد از حکم شرعی واقعی را بطلان واقعی گویند.
بطلان واقعی، مقابل بطلان ظاهری بوده و در جایی است که نهی واقعی و حقیقی به منهی عنه ( عبادت یا معامله تعلق گرفته باشد، که در این صورت، نهی، به شک یا عدم علم به حکم واقعی مقید نشده است.
← مثال
۱. ↑ صدر، محمد باقر، بحوث فی علم الاصول، ج۳، ص۱۱۴.
فرهنگ نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، ص۲۷۵، برگرفته از مقاله «بطلان واقعی».
...

💡 و لذا مى بينيم دلهاى مردم از شنيدن مواعظ اشخاصى كه خود در طريقه اى كه به مردمپيشنهاد مى كنند صبر و ثبات ندارند نرم نمى شود، و نفوس شان منقاد نصايح آنان نمىگردد، و چه بسا بگويند: گفته هايش همه باطل است زيرا اگر حق بود خودش به آنعمل مى كرد. و اگر هم به اين صراحت حكم به بطلان آن نكنند لااقل درباره صحت و بطلان آن ترديد نموده و مى گويند: معلوم مى شود او خودش گفتههاى خود را صحيح و حق نمى داند.

💡 اشاعره، ((احباط و تكفير)) را چه به صورت مطلق و چه به صورت ((موازنه ))، انكارمى كنند.(833) گاهى گفته مى شود: اماميّه نيز بر بطلان اين نظريه اتفاقدارند؛(834) ولى از كلام شيخ مفيد چنين استفاده مى شود كه جماعتى ازدانشمندان شيعهبا ((تحابط)) مخالفتى ندارند.(835)