اصل احتیاط عقلی

[ویکی فقه] اصل احتیاط عقلی حکم عقل به لزوم موافقت قطعی با تکلیفِ معلومِ به اجمال است.
اصل احتیاط عقلی، مقابل اصل احتیاط شرعی می باشد و آن، اصلی است که عقل به وسیله آن وظیفه عملی مکلف را هنگام شک در « مکلف به » تعیین نموده و به لزوم موافقت قطعی با تکلیف معلوم به اجمال، حکم می نماید. دلیل این حکم عقل، پرهیز از گرفتار شدن به ضرر اخروی است (قاعده دفع ضرر محتمل ).بنابراین، هرگاه در ترک یا انجام کاری، احتمال گرفتار شدن به ضرر اخروی باشد، عقل به احتیاط حکم می کند؛ برای مثال، در صورتی که مکلف به وجوب نمازی در روز جمعه اطمینان داشته باشد، اما مردد باشد که آیا آن واجب، نماز جمعه است یا نماز ظهر، چون ترک هر یک، احتمال ضرر اخروی را به دنبال دارد، عقل می گوید احتیاط کرده و هر دو را به جا آور. و یا در موردی که شخصی علم به حرمت خمر دارد، ولی شک دارد که مایع موجود در یکی از دو ظرف، خمر است یا خلّ ( سرکه )، عقل می گوید احتیاط کرده و هر دو را ترک نماید.

💡 در مبتلایان به دیابت و میاستنی گراو با احتیاط مصرف شود.

💡 برخلاف خرس‌های قهوه ای، خرس‌های قطبی اهل درست کردن قلمرو نیستند. با اینکه آن‌ها به شدت وحشی و خشن هستند اما در هنگام روبرویی با یک مزاحم معمولاً ترجیح می‌دهند احتیاط کنند و به جای درگیری، فرار می‌کنند. خرس قطبی اگر سیر باشد معمولاً به انسان حمله نمی‌کند مگر آنکه از سوی انسان به شدت تحریک شود. البته از آنجایی که خرس‌های قطبی عادت ندارند با انسان‌ها اندرکنش داشته باشند، اگر گرسنه باشند می‌توانند به شدت غیرقابل پیش‌بینی و نسبت به انسان‌ها نترس باشند. دیده شده که خرس قطبی به انسان حمله کرده و حتی انسان را خورده‌است. بیشتر حمله‌هایی که از سوی خرس‌های قهوه‌ای صورت گرفته به دلیل غافلگیری حیوان بوده اما این مسئله در مورد خرس‌های قطبی مطرح نیست. خرس‌های قطبی شکارچیان بسیار ماهری هستند و قربانیان آن‌ها تا پیش از حمله از حضور آن‌ها آگاه نمی‌شوند. اما خرس‌های قهوه‌ای معمولاً فرد را زخمی می‌کنند و بعد محل را ترک می‌کنند اما حمله‌های خرس‌های قطبی معمولاً برای شکار قربانی صورت می‌گیرد و تقریباً همیشه منجر به مرگ قربانی می‌شود. البته به دلیل حضور اندک انسان‌ها در منطقهٔ شمالگان چنین حمله‌هایی خیلی کم دیده می‌شود. میچیو هوشینو که یک عکاس حیات وحش ژاپنی است گفته‌است که یک بار در آلاسکا مورد حملهٔ یک خرس قطبی نر قرار گرفته، طبق گفتهٔ او، خرس به دنبال او دویده اما هوشینو توانسته خود را به خودرویش برساند و پیش از آنکه بتواند با خودرو از محل فرار کند خرس قطبی یکی از درهای ماشین را پاره می‌کند.