واضع اصول فقه

[ویکی فقه] پدید آورنده علم اصول فقه را واضع اصول فقه گویند.
در این که علم اصول فقه برای اولین بار توسط چه کسی پدید آمده و به عنوان علم مستقل مطرح شده است، میان شیعه و اهل سنت، از یک طرف، و مذاهب مختلف اهل سنت، از طرف دیگر، اختلاف وجود دارد.در کتاب «تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام» آمده است: نخستین کسی که اصول فقه را بنیان نهاد و آن را به عنوان یک علم خاص وضع نمود، امام باقر (علیه السلام) بود و پس از ایشان نیز امام صادق (علیه السلام)، که به علت نیازی که به این علم احساس می شد، قواعد آن را به شاگردان خود املا فرمودند. بیشتر اهل سنت، «محمد بن ادریس شافعی»، و برخی نیز «ابو حنیفه» را واضع علم اصول فقه دانسته اند.به هر حال، به طور مسلّم، مسائل اصولی، مثل صحت تمسک به «رأی» و «قیاس»، از همان اوائل نیمه قرن اول هجری، در میان صحابه مورد بحث و گفت وگو بوده است.

💡 و كلمه منطق و نيز كلمه نطق هر دو به معناى صوت يا صوتهاى متعارفى است كه ازحروفى تشكيل يافته و طبق قرارداد واضع لغت، بر معنيهايى كه منظور نظر ناطق استدلالت مى كند و در اصطلاح، اين صوتها را كلام مى ويند و بنا بر آنچه راغب گفته:اين دو كلمه جز بر سخنان انسان اطلاق نمى شود، - مثلا به صداى گوسفند و ياگنجشك نطق يا منطق گفته نمى شود - ولى در قرآن كريم در معنايى وسيعتراستعمال شده

💡 2 - خليل بن احمد بصرى استاد سيبويه و واضع علم عروض در مورد حضرت گويد:

💡 چون مر او را واضع خر نامه گیرد ریش گاو گاو او در خرمن من باشد از کون خری

💡 در صنف ديگر احكام، رسول الله صلى الله عليه و آله واضع است ازقبيل، امر به جنگ و بسيج سياسى اجتماعى كنيد، اطاعت ازرسول، به اطاعت از خدا يار مى گردد. در نتيجه، مؤ من هرگز ميان اطاعة الله و اطاعةرسول تفاوت قائل نمى شود. لهذا در ادامه آيه اى كه شرح داده شد، آمده است.

💡 واضع این نظریه «ژان-ژاک روسو» فیلسوف فرانسوی است. اراده عمومی خواست مردم را بیان می‌کند که از دیدگاه روسو هر حکومت یا دولت موظف است خود را با این خواسته‌ها منطبق کند.