مواهب الرحمان فی تفسیر القران
«مواهب الرحمان فی تفسیر القرآن» یکی از تفاسیر مهم و شناختهشده در حوزه علوم قرآنی و تفاسیر شیعی است که به زبان عربی نگاشته شده و توسط سید عبدالاعلی سبزواری از عالمان برجسته قرن چهاردهم هجری تألیف گردیده است. این اثر تفسیری با رویکردی علمی و اجتهادی به تبیین معانی آیات قرآن کریم و شرح مفاهیم واژگان و عبارات آن میپردازد و تلاش دارد فهمی دقیق و روشمند از متن قرآن ارائه دهد. مفسر در این کتاب در درجه نخست از خود آیات قرآن برای تفسیر آیات دیگر بهره میگیرد و روش تفسیر قرآن به قرآن را به عنوان یکی از مبانی اصلی کار خود به کار میبرد. در کنار آن، از روایات نقلشده از معصومان (ع) نیز بهعنوان منبع تفسیری استفاده میکند و گاهی برای توضیح معنا یا بیان تأویل آیات به آنها استناد مینماید. این تفسیر همچنین به آرای صحابه و تابعان توجه دارد، هرچند نویسنده همواره آن دیدگاهها را نمیپذیرد و در مواردی به نقد و بررسی آنها میپردازد. از ویژگیهای مهم این اثر، بهرهگیری گسترده از ادبیات عربی کلاسیک در قالب نظم و نثر برای توضیح بهتر مفاهیم قرآنی و تحلیل زبانی آیات است. مفسر همچنین در تبیین معانی لغوی قرآن از منابع لغتشناسی و دیدگاههای اهل زبان استفاده کرده و به استنادهای ادبی توجه ویژهای نشان داده است. این اثر در اصل برای سی جلد طراحی شده بود، اما تنها بخشی از آن تا حدود دوازده جلد به صورت کامل نگارش و منتشر شده است. «مواهب الرحمان» از جمله تفاسیری است که هم جنبه نقلی و روایی دارد و هم رویکرد تحلیلی و اجتهادی را در تفسیر قرآن دنبال میکند. در مجموع، این کتاب یکی از آثار ارزشمند تفسیری شیعه به شمار میآید که با روش ترکیبی از قرآن، روایت، لغت و ادبیات به تفسیر آیات قرآن کریم پرداخته است.
دانشنامه اسلامی
[ویکی اهل البیت] مواهب الرحمان فی تفسیر القرآن. تفسیر مواهب الرحمن با نام اصلی مواهب الرحمن فی تفسیر القرآن از جمله تفاسیر شیعی به زبان عربی است که سید عبدالاعلی سبزواری (۱۲۸۹-۱۳۷۲) آنرا تألیف نموده است.
مفسر طرح این تفسیر را در ۳۰ جلد پی ریزی می کند اما تاکنون تنها ۱۲ جلد از آن موجود است.
مفسر در وهله ی اول با بهره گیری از آیات قرآن کریم به تبیین معانی و مقاصد واژگان و عبارات قرآن پرداخته است و همگام با استفاده از آیات قرآن از روایات معصومان (ع) نیز گاه برای بیان مفاد آیات و گاه برای بیان تأویل آیات بهره ی فراوانی برده و به تفسیر صحابه و تابعان نیز بی توجه نبوده؛ البته در همه جا اقوال آنها را نپذیرفته بلکه گاهی به نقد و رد آنها میپردازد. وی در کنار سایر مستندات تفسیری خود در تبیین معانی واژگان قرآن، از ادبیات عرب در نظم و نثر بهره برده و کم و بیش به اقوال لغت شناسان استشهاد نموده است.
نویسندگان : فتحیه فتاحی زاده و زهرا جدیدی ]
مواهب الرحمان فی تفسیر القرآن