دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] معجم التداوی بالاعشاب و النباتات الطبیة، به زبان عربی، تألیف محمد بن ابوبکر، معروف به ابن قیم جوزیه در زمینه طب روایی است.
ابن قیم، در این کتاب به جمع آوری ادویه و اغذیه مفرده ای که بر زبان پیامبر(ص) جاری شده، پرداخته است.
کتاب، مشتمل بر 7 فصل است. ابن قیم، در فصل اول، مفردات مورد نظرش را بر اساس حروف الفباء مرتب و منظم نموده است. وی در ابتدا، هر مفرد را معرفی می کند و مزاج و خواص آن را بیان می نماید و در ضمن اگر روایتی از پیامبر اکرم(ص) در مورد آن نقل شده باشد، ذکر می کند.
ابن قیم، در فصل اول، از ادویه و اغذیه مفردی همچون اثمد، بطیخ، تمر، ثوم، جمار، حناء، خبز، دهن، ذریره، رطب، سفرجل، شونیز و... سخن گفته است. وی، هرچند در ابتدا می گوید: «مفرداتی را ذکر خواهد کرد که روایتی در مورد آنها نقل شده باشد»، ولی در بعضی از مفردات، روایتی را ذکر نمی کند؛ از باب نمونه می توان به واژه های اثمد (معجم التداوی، ص 9)، بسر (همان، ص 15)، تلبینه (همان، ص 20) و... اشاره کرد.
در فصل دوم، فصلی از کتاب «المحاذیر» ابن ماسویه را نقل می کند که حاوی سفارش های کلی و سودمند است.
