استغفار حوا

[ویکی فقه] استغفار حوا (قرآن). حوا (علیهاالسّلام) از ظلم بر خویش، پس از تناول از درخت ممنوع استغفار کرد.
آدم و حوا بعد از پی بردن به خطای خویش به درگاه خداوند استغفار کردند.«ویــادم اسکن انت وزوجک الجنة فکلا من حیث شئتما ولا تقربا هـذه الشجرة فتکونا من الظــلمین• فدلـهما بغرور فلما ذاقا الشجرة... • قالا ربنا ظـلمنا انفسنا وان لم تغفر لنا وترحمنا لنکونن من الخـسرین؛ و ای آدم! تو و همسرت در بهشت ساکن شوید! و از هر جا که خواستید، بخورید اما به این درخت نزدیک نشوید، که از ستمکاران خواهید بود• و به این ترتیب، آنها را با فریب (از مقامشان) فرودآورد. و هنگامی که از آن درخت چشیدند، اندامشان (عورتشان) بر آنها آشکار شد؛ و شروع کردند به قرار دادن برگهای (درختان) بهشتی بر خود، تا آن را بپوشانند. و پروردگارشان آنها را ندا داد که: «آیا شما را از آن درخت نهی نکردم؟! و نگفتم که شیطان برای شما دشمن آشکاری است؟• گفتند: پروردگارا! ما به خویشتن ستم کردیم! و اگر ما را نبخشی و بر ما رحم نکنی، از زیانکاران خواهیم بود».
ادب آدم و حوا
برای توبه و بازگشت به سوی خدا و اصلاح مفاسد نخستین گام این است که انسان از مرکب غرور و لجاجت پائین آید و به خطای خویش اعتراف کند، اعترافی سازنده و در مسیر تکامل. جالب اینکه به قدری در توبه و تقاضای عفو، ادب نشان می دهند که حتی نمی گویند خدایا ما را ببخش (اغفر لنا) بلکه می گویند اگر ما را نبخشی از زیانکاران خواهیم بود!. شک نیست که هر گناه و نافرمانی پروردگار، ظلم و ستم بر خویشتن است، زیرا همه برنامه ها و دستورات او همه در مسیر خیر و سعادت و پیشرفت انسان است، بنا بر این هر گونه مخالفت با آن مخالفت با تکامل خویشتن و سبب عقب ماندگی و سقوط خواهد بود، و آدم و حوا نیز اگر چه گناه نکردند، اما همین ترک اولی، آنها را از مقام والایشان فرود آورد.
معنای ظلم آدم و حوا
منظور از ظلم در اینجا این است که ترک مستحبی کردیم و از ثواب آن محروم شدیم. برخی گفته اند: مقصود از ظلم گناه صغیره است. این مطلب در صورتی صحیح است که اثر گناه صغیره، کم شدن ثواب باشد. چنان که عقیده بعضی همین است. اما اگر قائل شویم که گناه صغیره هم بدون اینکه چیزی از ثواب کم کند، کیفر دارد، این معنی صحیح نیست، زیرا مسلم است که آدم و حوا سزاوار کیفر نشده بودند. اینکه گفتند: بخود ظلم کرده ایم، بخاطر این است که هر که از لحاظ دینی مقامش عالیتر و در این بزم مقربتر باشد، در برابر لغزش ها بیشتر دچار ندامت می شود.

💡 ليس منا من لم يحاسب نفسه كل يوم مره و جنان كه در محاسبه براى سالك چنينظاهر شده كه از وظايف خود تخلف نموده است، بايد استغفار كند و در صورت عدم تخلف، شكر حضرت بارى تعالى شانه را به جاى آورد.

💡 1. امام صادق عليه السلام نقل مى نمايد كهرسول خدا صلى الله عليه و آله فرمودند: روزه دارى نيست كه در ميان عده اى كه غذا مىخورند حاضر شود، مگر اين كه اعضا او تسبيح مى گويند و فرشتگان بر او درود مىفرستند و درود آنها استغفار است.

💡 3 استغفار انبيا و اوليا، آثار خاصّى دارد. (و گرنه وعده ى استغفار نقش مهمى ندارد.) (ساستغفر لك )

💡 و روايت است كه از اول تا بآخر اين شب از جانب حق تعالى ندا ميرسد كه آيا استغفار كنندهاى هست كه طلب آمرزش ‍ كند از گناهان خود، تامن او را بيامرزم. آيا كسى هست كه طلبروزى كند، تا من او را روزى دهم و از جمله بركات اين شب آنستكه سلطان عصر و امام زمانارواحنافداه در سحر اين شب متولد شده و باعث مزيد شرافت اين ليله مباركه شده و ازبراى اين شب مبارك، چند عمل وارد است:

💡 92- نگاه نخست به نظر مى رسد كه قسمت 14 به بحث مربوط نيست، ولى ممكن استمقصود اين باشد كه در اين هنگام بهتر است كه انسان براى ميّت استغفار كند و بهاهل خير بودن او شهادت دهد، لذا مؤلّف بزرگوار اين روايت را در اينجا ذكر فرموده اند.