مسجد جامع بروجرد
مسجد جامع بروجرد که با نام مسجد جمعه نیز شناخته میشود، یکی از مهمترین بناهای تاریخی و مذهبی شهر بروجرد در استان لرستان است که از قدیمیترین مساجد ایران به شمار میآید و ساخت آن به قرون دوم تا سوم هجری نسبت داده میشود. این مسجد در بافت تاریخی شهر و در محلهای قدیمی قرار دارد و به دلیل قدمت طولانی و ارزش معماری خود، جایگاه ویژهای در میان آثار تاریخی ایران دارد. بر اساس گزارشهای تاریخی، این بنا ابتدا بر روی بقایای یک آتشکده ساسانی ساخته شده و پس از ورود اسلام به ایران، به مسجد تبدیل شده است.
در طول تاریخ، مسجد جامع بروجرد بارها مورد بازسازی و مرمت قرار گرفته و آثار معماری دورههای مختلف از جمله سلجوقی، صفوی و قاجار در بخشهای آن دیده میشود که نشاندهنده تداوم استفاده و اهمیت این بنا در دورههای مختلف تاریخی است. کتیبهها و سنگنوشتههای موجود در مسجد نیز اطلاعات ارزشمندی از تاریخ تعمیرات و توسعه آن ارائه میدهند و از نقش حاکمان و واقفان مختلف در گسترش آن خبر میدهند.
از نظر معماری، این مسجد ترکیبی از ویژگیهای معماری اسلامی و عناصر معماری ایران باستان را در خود دارد و گنبدخانه آن به عنوان قدیمیترین بخش بنا شناخته میشود که شباهت زیادی به ساختارهای چهارطاقی دوره ساسانی دارد. مسجد دارای صحن مرکزی، ایوان جنوبی، شبستانهای متعدد و ورودیهای شرقی و غربی است که در دورههای مختلف به آن افزوده شدهاند و هر بخش نشاندهنده سبک معماری زمان خود است.
یکی از عناصر شاخص این مسجد منبر چوبی قدیمی آن است که با کندهکاریهای زیبا و تاریخی خود شهرت دارد و به عنوان یکی از آثار ارزشمند هنری در این بنا شناخته میشود. این منبر و سایر بخشهای تزئینی مسجد نشاندهنده مهارت هنرمندان و معماران دورههای گذشته است.
مسجد جامع بروجرد در طول تاریخ به دلیل زلزلهها، جنگها و عوامل طبیعی آسیبهای زیادی دیده و بخشهایی از آن تخریب شده است، اما همواره مورد مرمت قرار گرفته و همچنان به عنوان یکی از مهمترین بناهای مذهبی و تاریخی ایران پابرجا مانده است. این مسجد امروز نه تنها محل عبادت، بلکه یکی از آثار مهم میراث فرهنگی و گردشگری کشور محسوب میشود که تاریخ چندین قرن معماری و فرهنگ ایرانی را در خود جای داده است.
لغت نامه دهخدا
مسجد جامع بروجرد. [ م َ ج ِ دِ م ِ ع ِ ب ُ ج ِ ] ( اِخ ) مسجدی است قدیمی که به مرور ایام بر بناهای آن افزوده شده است. گنبد جنوبی آن از بناهای دوره سلجوقی و محتملاً در عهد برکیارق، و شاید به امر وی ساخته شده است. در سردر غربی سنگ نوشته هایی از عهد شاه عباس باقی مانده است. در مدخل گنبد کتیبه ای متعلق به نیمه قرن ششم هجری است.
فرهنگ فارسی
گنبد جنوبی آن از بناهای دوره سلجوقی محتملا ( عهد برکیارق و شاید بامر وی ) است. در سردر غربی سنگ نوشته هائی از عهد شاه عباس باقی مانده است. درب مدخل گنبد متعلق به نیمه قرن ششم است.
جمله سازی با مسجد جامع بروجرد
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 بافت تاریخی بروجرد بخش بزرگی از این شهر را تشکیل میدهد و بناهای تاریخی قابل توجهی مانند امامزاده جعفر، مسجد جامع بروجرد و مسجد سلطانی در این بافت قرار گرفتهاند که قدمت برخی از آنها به بیش از هزار سال میرسد. بازار قدیمی بروجرد و چندین کاروانسرای تاریخی نیز در همین منطقه قرار گرفتهاند.
💡 مسجد جامع بروجرد در جریان جنگ شهرها در خلال جنگ ایران و عراق توسط هواپیماهای عراقی بمباران شد و خسارات شدیدی دید و بخشهایی از شبستان شمالی آن ویران شد. همچنین زمین لرزههای متعدد و بارندگیهای شدید، آسیبهای جدی بر آن وارد آورده است. آخرین بار در اثر زمین لرزه سال ۱۳۸۵ موجب فروریختن گلدستهها و آسیب دیدن پنجاه درصدی این مسجد شد.