ابوالمحاسن اسکندر بن حاجی خیارجی زاهد اصفهانی

[ویکی فقه] ابوالمحاسن اسکندر بن حاجی خیارجی زاهد اصفهانی، از محدّثین و دانشمندان قرن پنجم هجری در اصفهان بوده است.
ابوالمحاسن اسکندر بن حاجی بن احمد بن علیّ بن احمد خیارجی زاهد، محدّثین و دانشمندان قرن پنجم هجری در اصفهان بوده است. او به ورع، زهد و صلابت در دین و نیک خُلقی معروف بود. یحیی بن عبدالوهاب بن منده در کتاب طبقات اهل اصفهان گوید: به اصفهان آمد، و از هبه اللّه بن زاذان روایت می کرد، و بزرگان شهر، از او استماع حدیث کردند. سرانجام، فداییان اسماعیلی در ۲۴ شعبان ۴۹۵ق او را کشتند. قبر او در «سهره هیزه» می باشد.
حسینی ارموی، جلال الدین محدث، تعلیقات نقض، ج۲، ص۱۰۶۱.
۱. ↑ حسینی ارموی، جلال الدین محدث، تعلیقات نقض، ج۲، ص۱۰۶۱.
منبع
مهدوی، سیدمصلح الدین، اعلام اصفهان، ج۱، ص۵۴۱.
...

💡 اسکندر بن قابوس (پدربزرگ گیلانشاه) از امیرزادگانی است که احتمالاً در دربار سلطان محمود غزنوی می‌زیست. مورخان معاصر دربارهٔ حکومت یافتن اسکندر اختلاف نظر دارند و موافقان نظریهٔ حکومت او، از جمله به قابوس‌نامه استناد می‌کنند که کیکاووس در آن، پدرش را «امیر» و «امیر ماضی» خوانده‌است. کیکاووس و پسرش گیلانشاه، آخرین اعضای خاندان زیاری هستند که در تاریخ شناخته‌شده‌اند؛ اما مشخص نیست که آیا آن‌ها همچنان امارتی هرچند کوچک، در کوهستان‌های البرز داشتند یا خیر. نظرات مورخان در این باره بسیار متفاوت و گوناگون است.

💡 پس از مرگ تیمور لنگ، نزاعی بر سر جانشینی وی در میان شاهزادگان تیموری درگرفت. در این میان، اسکندر بن عمر شیخ بن تیمور از جمله مدعیانی بود که با هدف تصرف ایالت فارس، عزم تسخیر یزد را نمود. لیکن این فتح چندان آسان میسر نشد و سپاهیان وی نزدیک به سه ماه به محاصره یزد پرداختند تا آنکه به مقصود خود نائل آمدند. در این مدت، لشکر اسکندر تیموری در چهارمنار و اهرستان اتراق گزید.بی‌شک، این اقامت سه ماهه لشکر کثیرالعددی که نیازمند تأمین مایحتاج و ارضای غرایز طبیعی و شهوانی خویش بود، مصائب فراوانی را بر مردم یزد تحمیل نمود.