پنبه دهان

«پنبه دهان» یک اصطلاح کنایی در زبان فارسی است که برای توصیف فردی کم‌سخن، ساکت و خاموش به کار می‌رود. این ترکیب در حقیقت تصویری استعاری از حالتی است که گویی دهان شخص با پنبه پر شده و توان سخن گفتن از او گرفته شده است. در کاربرد ادبی، این عبارت به افرادی اشاره دارد که به دلایل مختلف مانند احتیاط، ترس یا خویشتن‌داری، کمتر صحبت می‌کنند. چنین فردی معمولاً اهل هیاهو، بحث و اظهار نظرهای پررنگ نیست و بیشتر سکوت و توداری را ترجیح می‌دهد. در برخی متون، «پنبه دهان» به معنای فردی است که سخنان خود را پنهان می‌کند و رازدار است. این اصطلاح در ادبیات فارسی برای توصیف شخصیت‌های آرام و کم‌حرف به کار رفته و بار معنایی کنایی دارد. همچنین از آن برای بیان حالت سکوت اجباری یا خودخواسته نیز استفاده می‌شود. واژه‌های مشابهی مانند «پنبه در دهان نهادن» نیز به معنای ساکت شدن یا وادار به سکوت شدن وجود دارد. این تعبیر بیشتر در زبان ادبی و گفتار غیررسمی دیده می‌شود و جنبه تصویری و استعاری دارد. در مجموع، «پنبه دهان» کنایه از فردی کم‌گو، خاموش و تودار است که کمتر سخن می‌گوید و بیشتر در سکوت به سر می‌برد.