بلوچستان

بلوچستان. [ ب َ چ ِ ] ( اِخ ) نام ناحیه جنوب شرقی ایران و محدود است از شمال به سیستان، ازجنوب به دریای عمان، از مشرق به پاکستان، از مغرب به شهرستانهای جیرفت و بندرعباس. درسازمانهای فعلی کشور از شهرستانهای زاهدان، سراوان،ایرانشهر، خاش و چاه بهار تشکیل شده است. ( از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 8 ). ناحیه ای کم آب که قسمت جنوب شرقی فلات ایران را از کویر کرمان در شمال کوههای بم و بشاگرد تا مرزهای غربی سند و پنجاب اشغال می کند. سکنه آن از دو میلیون تن تجاوز نمی کند که بیشتر آنها از بلوچها هستند. بلوچستان بین ایران و پاکستان منقسم است. بلوچستان ایران در حدود 155هزار کیلومتر مربع وسعت دارد و اکنون از نظر تقسیمات کشوری کمابیش جزء استان بلوچستان و سیستان است، و آن در جنوب شرقی ایران قرار دارد و از شمال محدود است به سیستان و کویر لوت، از شرق به بلوچستان پاکستان، از غرب به کرمان واز جنوب به دریای عمان. کوههایش بیشتر آتشفشانی است و رودهای مهم آن باهوکلات، بمپور، بم پشت و ماشکید است، و بنادر مهم آن گواتر و چاه بهار و طیس می باشد. نسبت جمعیت آن 2 تا 13 تن در هر کیلومتر مربع است. بلوچستان پاکستان دارای 347060 کیلومتر مربع وسعت و 178000 تن جمعیت است و جزء پاکستان غربی است و از شمال به افغانستان، از مشرق به ایالت کراچی، از جنوب به دریای عربستان و از غرب به ایران محدود است. نام بلوچستان در کتیبه های میخی داریوش در بیستون و تخت جمشید مَکَه ضبط شده است و اطلاع ما از دوره پیش از اسلام این ناحیه بسیار کم است. ( از دایرة المعارف فارسی ).

ناحیه ایست کوهستانی در مشرق ایران در جوار کشور های افغانستان و پاکستان. دارای موقع نظامی و سیاسی. زبان مردم بلوچی است که یکی از لهجه های ایرانی است بلوچستان دارای کوههای آتشفشانی است و حتی از دهانه بعضی از آنها مانند تفتان هنوز هم گاز سوزان و دود خارج می شود بلوچستان همیشه جزو ایران بوده است. در زمان قاجاریه اختلافاتی بین خان کلات و روسای ایلات پدید آمد و دولت انگلیس به عنوان حکم شخصی را مامور تصفیه نزاع روسا کرد و چون برای محافظت سر حد هندوستان متوجه اهمیت معبر [ بولان ] بود به تدریج آن معبر را متصرف شد و پس از چندی بعض دیگر نقاط بلوچستان را به تصرف در آورد. در نتیجه کلات باسم بلوچستان انگلیس ضمیمه هندوستان شد و امروز جزو پاکستان است. مساحت بلوچستان ایران بالغ بر ۱۵۵٠٠٠ کیلو متر مربع و حدود آن از این قرار است: از طرف شمال سیستان و کرمان از جنوب بحر عمان از مشرق خاک کلات و از مغرب بشاگرد. بلوچستان به چهار قسمت تقسیم می شود ۱ - ناحیه سر حدی. ۲ - ناحیه سروان ۳ بمپور. ۴ - مکران.

💡 مس کوه جانجا(۱) یک اندیس فلزی است که در استان سیستان و بلوچستان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.

💡 درخشککی، روستایی در دهستان فنوج بخش مرکزی شهرستان فنوج در استان سیستان و بلوچستان ایران است.

💡 دهستان کهیر، یکی از دهستان‌های بخش کهیر شهرستان کنارک در استان سیستان و بلوچستان ایران است. مرکز این دهستان، روستای حیدرآباد است.