صور فلکی

صور فلکی. [ ص ُ وَ رِ ف َ ل َ ] ( ترکیب وصفی، اِ مرکب ) مجموعه هائی از ستارگان که برای شناختن و تمیز آنها ستاره شناسان بهر یک نام حیوانی یا چیز دیگر داده اند که بیش و کم آن مجموعه بدان حیوان یا شی شبیه تواند بود. و نزد قدما صور مزبور چهل و هشت بوده است و متأخران دو صورت بر صور جنوبی افزوده اند که مجموع 50 شود که برای مزید تمایز جملگی را به سه بخش کرده اند:
الف - صور شمالی و آن 21 صورت است: 1- دب اصغر 2- دب اکبر یا عرابه داود 3- تنین یا اژدها 4-کیکاوس یا قیقاوس یا ملتهب 5- عواء یا بقار یا گاوچران یا طاردالدب یا حارس الشمال یا حارس السماء یا صیّاح 6- فُکه یا اکلیل شمالی یا کاسه درویشان یا قصعةالمساکین 7- الجاثی علی رکبتیه یا راقص 8- شلیاق یانسر واقع یا دیگ پایه یا چنگ رومی یا اثافی 9- دجاجه یا اوزالعراقی 10- ذات الکرسی یا خداوند کرسی 11- برشاوش یا حامل رأس الغول یا سوار یا فرساوس 12- ممسک الاعنه یا صاحب المعز 13- حوا 14- حیه 15- تیر یا سهم 16- عقاب یا نسر طائر یا شاهین 17- دلفین 18- قطعةالفرس یا فرس اول یا اسب کوچک 19- فرس اعظم یا فرس ثانی 20- مراءةالمسلسلة 21- مثلث یا سه سو.
ب - صور منطقه یا بروج و آن دوازده صورت است: 1- حمل یا بره 2- ثور یا گاو یا گاو پروین 3- جوزا یا توأمان یا دوپیکر 4- سرطان یا خرچنگ 5- اسد یا شیر 6- سنبله یا خوشه یا عذراء 7- میزان یا ترازو شاهین یا ترازو 8- عقرب یا کژدم 9- قوس یا رامی یا کمان 10- جدی یا بزغاله 11- دلو یا ساکب الماء 12- حوت یا حوتین یادو ماهی.
پ - صور جنوبی و آن هفده صورت است: 1- قیطس 2- جبار 3- نهر اردن یا نهر یا جوی 4- ارنب یا خرگوش 5- کلب اکبر یا کلب الجبار یا سگ کلان 6- کلب اصغر یا کلب مقدم یا سگ کوچک 7- شجاع 8- سفینه 9- باطیه یا معلف 10- غراب 11- قنطوروس یا سنطوروس 12- سبع یا ذئب 13- مجمره یا آتشدان 14- اکلیل جنوبی یا افسر یا قبه 15- حوت جنوبی 16- حوض یا ضفیرةالاسد یا شعر بر نیکی یا هلبه یا ذات الشعور 17- انطونیوس. رجوع به ثوابت شود.

مجموعه هایی از ستارگان برای شناختن و تمیز آنها ستاره شناسان بهر یک نام حیوان یا شیئی دیگر را داده اند که کمابیش آن مجموعه بدان حیوان یا شئ شبیه است. قدما ۴۸ صورت فلکی میشناختند و متاخران دو صورت بر صور جنوبی افزوده اند که مجموعا ۵٠ باشد و جملگی را بسه بخش تقسیم کردهاند:الف - صورشمالی و آن ۲۱ صورت است ازین قرار: ۱ - دب اصغر هفت برادران کهین.۲ - دب اکبر هفت برادران مهین عرابه داود. ۳ - تنین یا اژد ها. ۴ - قیقاوس کیکاوس ملتهب. ۵ - عوائ بقار گاو چران طارد الدب حرس الشمال حارس السمائ صیاح. ۶ - فکه اکلیل شمالی کاسه درویشان قصعه المساکین. ۷ - الجاثی علی رکبتیه راقص. ۸ - شلیاق نسر واقع دیگپایه چنگ رومی اثافی. ۹ - دجاجه اوزالعراقی. ۱٠ - ذات الکرسی خداوند کرسی. ۱۱ - بر ساوش بر شاوش فرساوس حامل راس الغول سوار. ۱۲ - ممسک الاعنه صاحب المعز. ۱۳ - حوا. ۱۴ - حیه. ۱۵ - سهم تیر. ۱۶ - عقابنسرطائر شاهین ۱۷ - دلفین ۱۸ - قطعه الفرس فرس اول اسب کوچک. ۱۹ - فرس اعظم فرس ثانی. ۲٠ - مراه المسلسله. ۲۱ - مثلث سه سو. ب - صور منطقه یا بروج و آن ۱۲ صورت است ازین قرار: ۱ - حمل بره.۲ - ثور گاو گاو پروین. ۳ - جوزا توامان دو پیکر.۴ - سرطان خرچنگ. ۵ - اسد شیر. ۶ - سنبله خوشه عذرائ. ۷ - میزان ترازو شاهین ترازو. ۸ - عقرب کژ دم. ۹ - قوس رامی کمان.۱٠ - جدی بزغاله. ۱۱ - دلو ساکب المائ. ۱۲ - حوت حوتین ماهی دوماهی. ج - صور جنوبی و آن ۱۷ صورتست ازین قرار: ۱ - قیطس. ۲ - جبار. ۳ - نهراردن نهر جوی. ۴ - ارنب خرگوش. ۵ - کلب اکبر کلب الجبار سگ کلان.۶ - کلب اصغر کلب مقدم سگ کوچک. ۷ - شجاع. ۸ - سفینه. ۹ - باطیه معلف. ۱٠ - غراب. ۱۱ - قنطوروس سنطوروس. ۱۲ - سبع ذئب. ۱۳ - مجمره آتشدان. ۱۴ - اکلیل جنوبیافسرقبه.۱۵ - حوت جنوبی ۱۶ حوض ضفیره الاسد شعر بر نیکی هلبه ذات الشعور. ۱۷ - انطونیوس.

💡 در سال ۱۹۹۹ گنبد هزاره لندن را طراحی کرد که در طراحی آن از صور فلکی الهام گرفته‌است.

💡 مصریان باستان علاوه بر تقویم خورشیدی از نوعی تقویم مذهبی نیز استفاده می‌کردند که مبنای آن حرکت ماه بدور زمین بود. آن‌ها این حرکت را معادل بسیت و نه و نیم (۲۹٫۵) روز می‌دانستند. اهمیت این تقویم در آن بود که با پدیده‌هایی که در آسمان می‌دیدند مانند حرکت و چرخش ستارگان و صور فلکی هماهنگتر بود.

💡 وی [باید] تعلیم یافته باشد، ماهر در [کار] با قلم، هندسه آموخته، تاریخ بسیار بداند، اندیشه فیلسوفان را به دقت دریافته باشد، موسیقی بفهمد، اندکی از طب بداند، نظرات مردان قانون را بداند، و با نجوم و علم صور فلکی آشنا باشد."

💡 صورت فلکی بَرّه یا حَمَل، دارای سه ستاره اصلی رنگ پریده به صورت مثلثی مختلف‌الاضلاع می‌باشد؛ و از صور فلکی منطقةالبروجی است.

💡 صور فلکی رنج: روایت‌گری‌های حسین آتش پرور [نوشتا ۳۶- فصلنامهٔ بین‌المللی ادبی– فرهنگی- هنری/ تابستان ۱۳۹۷-ص ۴۰-۴۵]

💡 یه باور پارسیان صور فلکی که ستاره‌های سلطنتی در آن‌ها واقع شده‌اند در چهار نقطهٔ ثابت از مسیر گردش خورشید قرار داشته‌اند و در آغاز هر فصل، خورشید تحت تسلط یکی از این چهار ستارهٔ درخشان بوده‌است. این یکی از دلایلی بود که به این چهار ستاره لقب «سلطنتی» داده شده‌بود.