لغت نامه دهخدا
حسن پاشا. [ ح َ س َ ] ( اِخ ) ابن علاءالدین علی اسود رومی حنفی ساکن بروسه و درگذشته 827 هَ. ق. او راست: الافتتاح فی شرح المفتاح و جز آن. رجوع به هدیةالعارفین ج 1 صص 287 - 288 و الاعلام و کشف الظنون و فهرست سپهسالار ج 2 ص 371 شود.
حسن پاشا. [ ح َ س َ ] ( اِخ ) محمود طبیب مصری ( 1847 - 1906 م. ). در دیه طالبیه مصر بزاد و در مدرسه نظام تعلیم یافت و بسال 1862 م. برای تکمیل معلومات طب با عده ای به آلمان فرستاده شد، و از آلمان به فرانسه رفت و دوره تحصیل خود را در آنجا پایان داد. و در 1875 م. با دیپلم پزشکی به مصر بازگشت و به استادی کرسی تشریح منصوب شد، و سپس در 1889 م. به ریاست آن مدرسه گمارده شد، پس باغی برای تربیت گل و گیاههای پزشکی فراهم ساخت و در 1891 م. رئیس مدرسه بود. او راست: «الاکتشاف العصری للدمل المصری » چ مصر 1290هَ. ق. در 65 ص. و «البواسیر و معالجتها» چ مصر 1295 هَ. ق. و «تحفة السامع و القاری فی بیان داء الطاعون البقری الساری » چ بولاق 1310 هَ. ق. و «الخلاصة الطبیة فی الامراض الباطنیة» در 10 جزء چ بولاق 1892 م. و «رسالة فی حمامات حلوان » چ مصر 1876 م. و «رسالةفی حمی الدنج » چ مصر 1899 م. و «رسالة فی مرض النوشه » با ترجمه به فرانسه در 12 ص و «الرمد الصدیدی » که ترجمه کتاب روتریو است به عربی چ مصر 1295 هَ. ق. و 1301 هَ. ق. و 1310 هَ. ق. و «الفوائد الطبیة فی الامراض الجلدیة» چ مصر 1292 هَ. ق. و «مقالة فی الطب و الاطباء المصرین » چ مصر 1316 هَ. ق. و «وباء الهیضة فی سنة 1883» چ مصر 1884 م. و «ینبوع شفاء الا بدان فی حمامات حلوان » در جغرافی آن منطقه. چ مصر 1294 هَ. ق. ( معجم المطبوعات عربی ) ( زرکلی چ 1 ص 235 ).
