حجاب شیرازی. [ ح ِ ب ِ ] ( اِخ ) فتحعلی پسر محمد جعفر شاعر، خطاط شیراز. وی در 1269 هَ. ق. درگذشت و به بقعه شاه چراغ مدفون گشت. ( الذریعه ج 9 ص 232 از آثار عجم ص 544 ). و در نمونه خطوط خوش کتابخانه شاهنشاهی ص 153 و 155 دو نمونه از خط نستعلیق او را آورده اند که اینک گراور یکی از آنها را می بینید:
[ویکی اهل البیت] این صفحه مدخلی از اثر آفرینان است
خطاط، مذهب و شاعر، متخلص به حجاب. وی شاگرد وصال شیرازی بود. در سال 1266 ق با پسران وصاف به هندوستان رفت و دو سال بعد به شیراز بازگشت. حجاب انواع نستعلیق را از شش دانگ تا غبار استوار و عالی می نوشت و در سرودن شعر نیز مهارت داشت.
صاحب «حدیقه الشعراء» آورده: «... در رسوم شاعری هم بین الاقران ممتاز بود. دیوانش قریب شش هزار بیت است...»، او در شیراز درگذشت و در بقعه ی شاهچراغ دفن شد. از خطوط تذهیبی وی اثر رقم داری دیده نشده است. از آثار او: یک نسخه شش دفتر «مثنوی» مولانا به قلم کتابت خفی عالی، با رقم: «تمت الکتاب... کتبه فتح علی الشیرازی المتخلص به حجاب، سنه ی 1263»؛ یک نسخه «لوایح» جامی به قلم نیم دو دانگ خوش، با رقم: «...اقل الکتاب فتح علی الشیرازی متخلص به حجاب تحریر نمود...»؛ یک نسخه «تاریخ معجم» به قلم نیم دودانگ خوش، با رقم: «...اقل الکتاب فتح علی الحجاب، گردید» و چند قطعه ی دیگر که در احوال و آثار خوشنویسان» به آنها اشاره شده است.
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 میرزا فتحعلی حجاب شیرازی از نستعلیقنویسان طراز اول دوره قاجار بود. در شیراز متولد شد و نزد میرزا کوچک وصال شاگردی کرد و کمال و اخلاق و هنر و دانش آموخت. حجاب شعر هم می سرود و از او دیوانی در شش هزار بیت باقی است. وی شش قلم نستعلیق را کامل مینوشت و خطش چنان استادانه بود که گاه با میرعماد اشتباه میگرفتند. به همین دلیل بعدها خود در شیوهاش تغییراتی بهوجود آورد. منظور از شش قلم نستعلیق یا شش دانگ، اندازهٔ سطح مقطع قلم است که از ریزترین تا درشتترین اندازه تراشیده میشود. ریزترین اندازه را در سطح مقطع قلم خوشنویسی، غبار گویند و اندازههای بعدی تا درشتترین قلم به ترتیب عبارتند از: کتابت خفی، کتابت، قلم (دانگ) سرفصلی، قلم (دانگ) مشقه، قلم (دانگ) جلی.
