حق تولیت

حق سرپرستی، حق قیمومت، حق ولایت

[ویکی فقه] حق تولیت یکی ازعناوینی است که در باب وقف و ارث بحث شده است.
حق تولیت به حق سرپرستی و مدیریت مال وقفی رامی گویند.حق تولیت در اصل از آنِ واقف است و او می تواند آن را برای دیگری قرار دهد.
احکام حق تولیت
برخی، حق تولیت را از مصادیق حق به معنای خاص آن برشمرده و آن را از حقوق ی دانسته اند که از راه ارث یا غیر آن قابل نقل و انتقال به دیگری نیست و به همین جهت (عدم قابلیت برای نقل و انتقال) برخی، آن را از احکام دانسته اند؛ چه اینکه حکم ذاتاً قابل نقل و انتقال نیست. برخی گفته اند: حق تولیت اگر از جانب حاکم شرع به کسی داده شود، قابل سقوط- به معنای رفع ید از آن- است و اگر از جانب واقف داده شود، قابل سقوط نیست.برخی دیگر گفته اند: در صورت واگذاری آن از جانب حاکم شرع، اگر پذیرش آن بر فرد واجب باشد باید آن را بپذیرد و خود داری از آن جایز نیست، اما اگر قبول واجب نباشد، پس از قبول نیز می تواند از آن رفع ید کند. و چنانچه واقف ضمن عقد وقف، حق تولیت را به یکی از موقوف علیهم واگذار کند، رد آن و رفع ید جایز نیست، مانند اینکه مالی را بر اشخاص و اعقاب آنها وقف کند و ضمن وقف، تولیت را به یکی از آنان بدهد و او بپذیرد. و اگر برای اجنبی قرار دهد، رد جایز است، هرچند بعد از قبول باشد.