جبل عامل فی التاریخ

[ویکی نور] جبل عامل فی التاریخ اثر محمدتقی فقیه، کتابی است درباره اوضاع جغرافیایی و تاریخ جبل عامل به زبان عربی نوشته شده است.
جبل عامل، نام سرزمینی است در جنوب شام که «جبل الجلیل» نیز نامیده شده است. «لبنان جنوبی»، «لبنان صغیر» و «الجنوب» از دیگر اسامی هستند که جبل عامل بدان نامیده شده اند.
اثر حاضر، اولین کتابی است که در این موضوع به رشته تحریر درآمده است.
کتاب با مقدمه نویسنده آغاز و مطالب در دو قسمت، تنظیم شده است. در قسمت اول موقعیت جغرافیایی و اهمیت آن، حیات مذهبی و سیاسی آنجا و وقایعی که در قرن های دهم تا چهاردهم اتفاق افتاده مورد نظر نویسنده بوده است و در قسمت دوم به زندگینامه برخی از پیشوایان و فرماندهان آن مکان اختصاص یافته است.
نویسنده در مقدمه، ضمن اشاره به روش خود در تدوین و نگارش کتاب، به بیان این نکته پرداخته که علت اهتمام وی به تاریخ جبل عامل و تجدید چاپ آن پس از سالیان دراز، دو امر بوده است؛ اول آنکه این کتاب از اولین مصادر و منابعی است که به تاریخ جبل عامل پرداخته و از استوارترین آن ها است و دوم اینکه منابع مورد استفاده مؤلف روشن و مشخص شده است و این خود به تنهایی کار بزرگ و با ارزشی به حساب می آید.
مطالب و موضوعاتی که نویسنده در کتاب به دنبال طرح و معرفی آن ها است، عبارت اند از:

💡 محدث قمى تاريخ وفات كفعمى را نقل نمى كند ولى مى گويد تاريخ تصنيف كتابمصباح 895 است. بعد در كتاب (هدية الاحباب ) گويد: (كفعم ) بر وزن (زمزم )قريه اى است از جبل عامل.

💡 در هفت سالگی قرآن را حفظ کرد و خواندن و نوشتن را فرا گرفت. سپس در مدارس جبل عامل به فراگیری مقدمات علوم، مانند نحو، صرف، منطق، معانی و برخی دروس فقه و اصول مشغول شد.

💡 هنوز به سن 32 سالگى نرسيده بود كه به مقام عالى اجتهاد رسيد. در آن اوقات كسىاز جبل عامل در نجف نبود كه در فضل و شهرت، به پايه او برسد و مانند او مورد توجهعموم باشد.

💡 شیخ لطف الله میسی عاملی اصفهانی (درگذشتهٔ ۱۰۳۵ قمری) فقیه اهل جبل عامل لبنان بود. او مانند شیخ بهایی و برخی علمای دیگر توسط شاه عباس یکم صفوی از لبنان به ایران مهاجرت کرد و ابتدا در مشهد و قزوین و پس از آن در اصفهان ساکن شد.

💡 از نخستين خدمات فرهنگى او پس از بازگشت از هجرت علمى اين بود كه در جزين مدرسهاى تاسيس كرد كه از بقيه مدارس جبل عمل، پيشرفته تر و در تدريس فقه واصول پيشگام بود. در حقيقت شهيد فكر و انديشه فقهى، اصولى و كلامى علامه وفرزند فخر المحققين را به جبل عامل منتقل و شاگردان زيداى را تربيت كرد و به جهاناسلام تقديم داشت كه همگى از ابرار و مجتهدان بنام بودند.

💡 سال 734 قمرى است. جبل عامل، اين سرزمين مبارك و مرتبط با فلسطين و قدس به خودمى بالد. گويا حادثه اى اتفاق افتاده است، حادثه اى بس ‍ بزرگ و شادى بخش.خورشيدى از افق شهرك جزين درخشيد كه همه جا را نورانى كرد.