استحسان سنت

[ویکی فقه] استحسان سنت خروج از حکم قیاس یا قاعده عام به سبب تمسک به سنّت نبوی در مورد خاص است. استحسان عدول از حکم مستفاد از قاعده کلّی به دلیل وجود مصالح جزئی است.
استحسان، مشتق از حسن و در لغت، به معنای نیک دانستن و پسندیدن است. استحسان سنت از اقسام استحسان نص و به معنای خروج حکم موضوعی خاص از شمول حکم کلی به دست آمده از راه قیاس، به سبب استنباط حکم آن موضوع از راه تمسک به سنت نبوی، می باشد.به بیان دیگر، از راه سنت نبوی، حکم مسئله ای به دست می آید و این امر موجب خروج آن از تحت حکم کلی ای می گردد که در گذشته از طریق قیاس برای آن اثبات شده است.
← مثال
۱. ↑ الاصول العامة للفقه المقارن، طباطبایی حکیم، محمد تقی، ص۳۶۱.
...

💡 همچنانكه قائلين به قياس و استحسان (يعنى اكثر علماىاهل سنت كه احكام شرع را با آن اثبات مى كنند، مثلا مى گويند چون فلان موضوع شبيهبه آن موضوع ديگر است پس حكم همان موضوع را هم دارد) نظير چنين خطائى را مرتكبشده اند، با اينكه قياس ‍ فقهى و استحسان و آن اظهار نظرهائى كه نامش را شم الفقاههمى گذارند، امارات و نشانه هائى است براى كشف حكم نه براىجعل حكم كه البته بحث در اطراف مساله قياس و استحسان ارتباطى با كار ما كه تفسيرقرآن كريم است ندارد، بايد در آن باره به كتباصول مراجعه نمود.

💡 ابوحيفه و پيروان مكتب او چندين قاعده براى استخراج احكام تعيين نموده اند به نامهاىقياس و استحسان و مصالح مرسله، كه حقيقت آنهاعمل كردن به راى انسان است. آنان اين قاعده ها را مانند كتاب خدا و سنت پيامبر صلى اللهعليه و آله مدرك احكام قرار داده اند و آن كسى را كه استخراج احكام مى كند (مجتهد) وكار او را (اجتهاد) مى نامند.